[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Anatomi](https://durgical.com/tr/anatomi/) › [Alt ekstremite](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/alt-ekstremite/) › Beşinci metatarsal kemik

[İskelet sistemi](https://durgical.com/tr/anatomi/sistem/iskelet-sistemi/) · [Alt ekstremite](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/alt-ekstremite/)

# Beşinci metatarsal kemik

Beşinci metatars, ön ayağın küçük parmağın arkasındaki dış uzun kemiğidir; tabanındaki çıkıntıya bir tendon tutunur.

[3D görüntüle →](https://durgical.app/?from=durgipedia&lang=en#region=lower_limb&select=metatarsal_5&side=r)

Durgical uygulamasında açılır, üyelik gerekmez.

## Nedir

Ön ayağın küçük parmağın arkasındaki dış uzun kemiği. Tabanında fibularis brevis tendonunun yapıştığı bir çıkıntı (tuberositas) bulunur.

## Ne işe yarar

Ayağın dış kenarını oluşturur ve ayakta dururken ve yürürken dengeye yardım eder.

## Önemli noktalar

- Üç proksimal kırık bölgesi: 1 tuberositas avülsiyonu (psödo-Jones), 2 metafiz–diafiz bileşkesi (Jones kırığı, sınır bölge kanlanması), 3 proksimal cisim stres kırığı
- 1. bölge kırık çizgisi küboidle yapılan ekleme girer; 2. bölge (Jones) çizgisi dördüncü ve beşinci tabanlar arasındaki ekleme girer
- İnversiyon yaralanmalarında fibularis brevis ve plantar fasyanın lateral bandı tuberositası çeker

## Komşuluklar

**Arkada**
Beşinci tarsometatarsal eklemde küboid

**Önde**
Küçük parmağın proksimal falanksı

**Medial**
İntermetatarsal eklemde dördüncü metatars; dördüncü dorsal ve üçüncü plantar interosseöz kaslar

**Lateral**
[Deri](https://durgical.com/tr/anatomi/sistem/deri/) altındaki dış kenar; sural sinir tabana yakın ayağın lateralinde seyreder ve cerrahide risk altındadır

**Altta**
Abduktor digiti minimi ve fleksör digiti minimi brevis; tuberositasa giden plantar fasyanın lateral bandı

**Üstte**
Dorsal tabanda fibularis tertius; küçük parmağa giden ekstansör digitorum longus tendonu

## Nasıl bulunur

Tabandaki tuberositas, ayağın dış kenarının en belirgin noktasıdır ve topuk ile küçük parmak arasında yaklaşık yarı yoldadır; cisim dış kenar boyunca başa kadar izlenir.

## Fizik muayene

- Ottawa ayak kuralları: beşinci metatars tabanında ya da naviküler kemikte hassasiyet veya yük verememe ayak grafisi çekilmesini gerektirir

## Görüntülemede

AP, oblik ve lateral ayak grafileri: bölge, çizginin seyrine göre belirlenir. Çocuklarda apofiz cisme paralel ince bir pul şeklindedir; kırık çizgisi ise kemiği enine keser. Os vesalianum ve os peroneum yakındaki düzgün, kortikal sınırlı kemikçiklerdir.

## Sık görülen sorunlar

- Avülsiyon kırığı: ayak bileği burkulduğunda tabanın ucu kopar. Genellikle iyi iyileşir.
- Jones kırığı: biraz daha ileride, kanlanmanın zayıf olduğu yerde bir kırık; bu nedenle çoğunlukla geç kaynar.
- Sporcularda cisim (diyafiz) stres kırıkları.

## Nasıl tanı konur

Fizik muayene; röntgen kırığın yerini gösterir. Geç kaynayan veya stres kırıklarında BT ya da MR.

## Tedavi

- Avülsiyon kırıkları: sert tabanlı ayakkabı veya bot ve kademeli yürüme.
- Jones kırıkları: birkaç hafta ayağa yük vermeden alçı veya bot ya da sporcularda sıklıkla tercih edilen vidayla cerrahi.
- Kaynamayan kırıklar: vidayla cerrahi; bazen hastanın kendisinden veya bir donörden alınan kemik greftiyle birlikte.

## Klinik ilişki

- Jones kırıklarında gecikmiş kaynama ve yeniden kırılma oranları yüksektir; sporcular sıklıkla intramedüller vidayla tedavi edilir
- Dansçı kırığı: plantar fleksiyondaki ayağın üzerine dönerek düşme sonucu distal cismin spiral kırığı
- Kavovarus ayak dış kenara aşırı yük bindirir ve beşinci metatars stres kırıklarına zemin hazırlar

## Anatomik varyasyonlar

- Os vesalianum: tuberositasın yanında, fibularis brevis yapışmasının yakınında aksesuar bir kemikçik; düzgün, kortikal sınırlı kenarları onu avülsiyon kırığından ayırır

## Gelişim

Tuberositas apofizi ergenliğin başlangıcı civarında görünür ve birkaç yıl sonra kaynaşır; buradaki traksiyon apofiziti Iselin hastalığıdır.

## İlgili hastalıklar

- [Metatars kırıkları (stres kırıkları dahil)](https://durgical.com/tr/hastaliklar/metatars-k-r-klar/)

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Beşinci metatars tabanının tuberositasına hangi tendon yapışır?

Fibularis brevis tendonu; plantar fasyanın lateral bandı da burayı çeker.

## Jones kırığı nedir ve neden kötü iyileşir?

Beşinci metatarsın metafiz–diafiz bileşkesinde (2. bölge) kırık; kanlanması zayıf bir sınır bölgedir.

## Tuberositas avülsiyonu (1. bölge), çizginin girdiği eklem açısından Jones kırığından nasıl farklıdır?

1. bölge küboidle yapılan ekleme girer; Jones (2. bölge) kırığı dördüncü ve beşinci metatars tabanları arasındaki ekleme girer.

## Iselin hastalığı nedir?

Ergenlerde beşinci metatarsın tuberositas apofizinde traksiyon apofiziti.

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

## Adları

**Resmî Latince (TA2)**
os metatarsi V TA2 1496

**Resmî İspanyolca (DeCS)**
Quinto metatarsiano DeCS D008682

**İngilizce (TA2)**
Fifth

## İlgili

- [Küboid kemik (os cuboideum)](https://durgical.com/tr/anatomi/kuboid-kemik/)
- [Küçük ayak parmağı](https://durgical.com/tr/anatomi/kucuk-ayak-parmag/)
- [Fibularis brevis tendonu](https://durgical.com/tr/anatomi/fibularis-brevis-tendonu/)
- [Üçüncü fibular kas (m. fibularis tertius)](https://durgical.com/tr/anatomi/ucuncu-fibular-kas/)
- [Küçük parmak abduktör kası (m. abductor digiti minimi)](https://durgical.com/tr/anatomi/kucuk-parmak-abduktor-kas/)
- [Başparmak addüktör kası (m. adductor hallucis)](https://durgical.com/tr/anatomi/basparmak-adduktor-kas/)
- [Dorsal interosseöz kaslar (mm. interossei dorsales)](https://durgical.com/tr/anatomi/dorsal-interosseoz-kaslar/)
- [Fibular (peroneal) retinakulumlar](https://durgical.com/tr/anatomi/fibular-retinakulumlar/)

Kaynaklar: Terminologia Anatomica (TA2); [DeCS](https://decs.bvsalud.org/es/ths/resource/?id=22943&filter=ths_termall&q=Huesos%20Metatarsianos); [Anatomy, Bony Pelvis and Lower Limb: Metatarsal Bones](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK549872/).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/anatomi/besinci-metatarsal-kemik/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/anatomi/besinci-metatarsal-kemik/