[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Anatomi](https://durgical.com/tr/anatomi/) › [Omurga ve pelvis](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/omurga-ve-pelvis/) › L5 omuru

[İskelet sistemi](https://durgical.com/tr/anatomi/sistem/iskelet-sistemi/) · [Omurga ve pelvis](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/omurga-ve-pelvis/)

# L5 omuru

L5, sakrumun üzerine oturan kama şeklindeki en alt lomber omurdur; üst gövdenin ağırlığını pelvise aktarır.

[3D görüntüle →](https://durgical.app/?from=durgipedia&lang=en#region=spine&select=l5&side=r)

Durgical uygulamasında açılır, üyelik gerekmez.

## Nedir

En alttaki lomber omur; kama biçimlidir ve omurganın tabanında sakrumun üzerine oturur.

## Ne işe yarar

Tüm üst gövdenin ağırlığını sakrum ve pelvise aktarır.

## Önemli noktalar

- L5–S1'deki istmik spondilolistezis çıkan L5 sinir kökünü foramende sıkıştırır; L5–S1 disk hernisi ise genellikle geçen S1 sinir kökünü etkiler
- Oblik grafilerde İskoç teriyeri (Scottie dog): pars interartikülaris köpeğin boynudur ve boynu boydan boya geçen koyu bir tasma spondilolizdir
- Meyerding sınıflaması kaymayı S1 genişliğinin dörtte birleri olarak derecelendirir: I %25'e kadar, II %25–50, III %50–75, IV %75–100, V tam kayma (spondiloptoz)
- Geçiş özellikli bir L5 (sakralizasyon) veya lumbalize S1 seviye numaralandırmasını kaydırır; MR'da C2'den saymak yanlış seviye cerrahisini önler

## Komşuluklar

**Önde**
Sol ana iliak ven L5'in önünden sağ arteria iliaca communis'in altından geçer; süperior hipogastrik pleksus ve arteria sacralis mediana L5–S1 diskinin önünde yer alır

**Lateral**
İliolumbar bağ kalın transvers çıkıntıdan iliak kristaya uzanır; L5 ventral dalı L4 ile birleşerek sakral kanat (ala) üzerinden geçen lumbosakral trunkusu oluşturur

**Arkada**
Sakrumun eğimli yüzeyinde öne doğru kaymaya direnen, yukarıdakilerden daha koronal yerleşimli bel faset eklemleri; üst ve alt fasetler arasında pars interartikülaris

**Altta**
Sakrum: en kama şekilli disk olan [L5–S1 diski](https://durgical.com/tr/anatomi/l5-s1-diski/) sakral promontoryum üzerindedir

## Nasıl bulunur

L5 dikeni orta hatta hissedilen son lomber dikendir; iliak kristalar boyunca uzanan çizginin biraz altında, sakrumun hemen üstündedir. Spina iliaca posterior superior'ların üzerindeki [deri](https://durgical.com/tr/anatomi/sistem/deri/) çukurları daha aşağıda, yaklaşık S2 seviyesindedir.

## Fizik muayene

- Tek bacak hiperekstansiyon (leylek) testi: tek bacak üzerinde durup geriye doğru kavis yapmak, pars stres kırığından kaynaklanan ağrıyı genellikle üzerinde durulan tarafta ortaya çıkarır

## Görüntülemede

Oblik grafiler İskoç teriyerini gösterir; lateral grafi kaymayı ve kayma açısını derecelendirir. BT pars aralığını gösterir; MR, aralık ortaya çıkmadan önceki erken stres reaksiyonunu gösterir. AP grafide sakrumla buluşan büyümüş L5 transvers çıkıntısı bir geçiş omurunu gösterir (Castellvi tipleri).

## Sık görülen sorunlar

- Spondilolizis: arkadaki kemik köprünün (pars) stres kırığı; sırtını geriye büken genç sporcularda (jimnastikçiler, Amerikan futbolu oyuncuları) sık.
- İstmik spondilolistezis: pars kırığından sonra L5'in sakrum üzerinde öne kayması.
- S1 köküne bası yapan L5-S1 disk hernisi.

## Nasıl tanı konur

Röntgen (oblik ve fleksiyon-ekstansiyon grafileri dahil) kaymayı gösterir; BT pars kırığını gösterir; MR diskleri ve sinirleri gösterir.

## Tedavi

- Spora ara verme, fizik tedavi ve yeni bir pars kırığında bazen korse.
- Engelleyici kayma veya sinir ağrısı: L5-S1'de dekompresyon ve füzyon (posterior veya anterior).

## Klinik ilişki

- Bertolotti sendromu: sakrum veya ilium ile yalancı eklem oluşturan büyümüş L5 transvers çıkıntısıyla ilişkili bel ağrısı
- L5–S1'e anterior yaklaşım ana iliak damarlar arasından yapılır ve süperior hipogastrik pleksusu yaralayarak erkeklerde retrograd ejakülasyona yol açabilir
- May–Thurner sendromu: sol ana iliak venin sağ arteria iliaca communis ile L5 arasında sıkışması; sol bacak derin ven trombozunun bir nedenidir

## Anatomik varyasyonlar

- L5'in sakralizasyonu veya S1'in lumbalizasyonu (lumbosakral geçiş omurları) sıktır; sıklıkları çalışmalar arasında büyük farklılık gösterir
- L5 veya S1'de spina bifida okülta: laminada açıklık, genellikle semptomsuzdur; üzerinde kıllı bir alan veya gamze daha derin bir defekte işaret edebilir

## Gelişim

Spondiloliz doğumsal değil edinseldir: yenidoğanlarda görülmez, çocukluk ve ergenlikte dik duruş aktivitesiyle ortaya çıkar ve sırtın tekrar tekrar geriye kavislendiği sporlarda daha sıktır.

## Akılda tutmak için

İskoç teriyeri (Scottie dog): burun = transvers çıkıntı, göz = pedikül, kulak = üst eklem çıkıntısı, boyun = pars interartikülaris, ön bacak = alt eklem çıkıntısı; boyundaki tasma pars kırığıdır.

## İlgili hastalıklar

- [Spondilolistezis](https://durgical.com/tr/hastaliklar/spondilolistezis/)
- [Spina bifida (miyelomeningosel)](https://durgical.com/tr/hastaliklar/spina-bifida/)
- [Lomber disk hernisi](https://durgical.com/tr/hastaliklar/lomber-disk-hernisi/)

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## L5–S1'deki istmik spondilolistezide, L5–S1 disk hernisiyle karşılaştırıldığında hangi sinir kökü sıkışır?

Çıkan L5 sinir kökü foramende sıkışır; L5–S1 disk hernisi ise genellikle geçen S1 sinir kökünü etkiler.

## L5 omurunun oblik grafisinde İskoç teriyerinin boynundaki tasma ne anlama gelir?

Spondiloliz: boyun pars interartikülaristir ve boynu boydan boya geçen koyu tasma bir pars kırığıdır.

## Meyerding sistemi L5'in S1 üzerindeki kaymasını nasıl derecelendirir?

S1 genişliğinin dörtte birleri olarak: I %25'e kadar, II %25–50, III %50–75, IV %75–100, V tam kayma (spondiloptoz).

## L5 omurunu ilgilendiren May–Thurner sendromu nedir?

Sol ana iliak venin sağ arteria iliaca communis ile L5 arasında sıkışması; sol bacak derin ven trombozunun bir nedenidir.

## Bertolotti sendromu nedir?

Sakrum veya ilium ile yalancı eklem oluşturan büyümüş L5 transvers çıkıntısıyla ilişkili bel ağrısı.

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

## Adları

**Resmî Latince (TA2)**
vertebra lumbalis V TA2 1068

**Resmî İspanyolca (DeCS)**
Vértebra lumbar L5 DeCS D008159

**İngilizce (TA2)**
L5

## İlgili

- [L4–L5 diski](https://durgical.com/tr/anatomi/l4-l5-diski/)
- [L5–S1 diski](https://durgical.com/tr/anatomi/l5-s1-diski/)
- [İliolumbar bağ (lig. iliolumbale)](https://durgical.com/tr/anatomi/iliolumbar-bag/)
- [İliolumbar damarlar](https://durgical.com/tr/anatomi/iliolumbar-damarlar/)
- [Ön longitudinal bağ (lig. longitudinale anterius)](https://durgical.com/tr/anatomi/on-longitudinal-bag/)
- [Omur son plakları (end-plate)](https://durgical.com/tr/anatomi/omur-son-plaklar/)
- [Lomber faset eklemler](https://durgical.com/tr/anatomi/lomber-faset-eklemler/)
- [İnterspinal kaslar (mm. interspinales)](https://durgical.com/tr/anatomi/interspinal-kaslar/)

Kaynaklar: Terminologia Anatomica (TA2); [DeCS](https://decs.bvsalud.org/es/ths/resource/?id=8334&filter=ths_termall&q=V%C3%A9rtebras%20Lumbares); [Anatomy, Back, Lumbar Spine](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK557616/).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/anatomi/l5-omuru/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/anatomi/l5-omuru/