[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Anatomi](https://durgical.com/tr/anatomi/) › [Baş ve boyun](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/bas-ve-boyun/) › Orta serebral arter (a. cerebri media)

[Kardiyovasküler sistem](https://durgical.com/tr/anatomi/sistem/kardiyovaskuler-sistem/) · [Baş ve boyun](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/bas-ve-boyun/)

# Orta serebral arter (a. cerebri media)

Orta serebral arter yüz, kol ve dil alanları dahil beynin dış yüzünü besler; inmede en sık tıkanan arterdir.

[3D görüntüle →](https://durgical.app/?from=durgipedia&lang=en#region=head_neck&select=middle_cerebral_artery&side=r)

Durgical uygulamasında açılır, üyelik gerekmez.

## Nedir

İnternal karotisin en büyük dalı; lateral olukta beynin yan yüzü üzerine doğru ilerler.

## Ne işe yarar

Yüz, kol ve dil alanlarını besler; büyük inmelerin en sık görüldüğü yer.

## Önemli noktalar

- İnme: karşı tarafta yüz ve kolda bacaktan daha belirgin güçsüzlük ve uyuşukluk; gözler lezyon tarafına deviye
- Dominant hemisfer (genellikle sol): afazi; süperior dalda Broca (akıcı olmayan), inferior dalda Wernicke (akıcı, anlama bozuk) afazisi; dominant olmayan hemisfer: karşı tarafın ihmali
- Lentikülostriat dalları küçük uç arterlerdir: bazal gangliyonlarda ve kapsula internada laküner infarktlar ve hipertansif kanamalar; en büyük lateral dal klasik «serebral kanama arteri»dir (Charcot)

## Komşuluklar

**Seyir**
İnternal karotisin sonundan lateral (Sylvius) sulkusta laterale ilerler (M1), limen insulae yakınında dallara ayrılır, insula üzerinden geçer (M2), operkulumlar arasından dışa döner (M3) ve hemisferin lateral yüzüne yayılır (M4)

**Derin**
İnsula; lentikülostriat dalları ön perfore maddeden geçerek bazal gangliyonlara ve internal kapsüle çıkar

**Yüzeysel**
Lateral sulkusta onun üzerine kapanan frontal, paryetal ve temporal operkulumlar

## Nasıl bulunur

Ele gelmez. M1 internal karotisten ön perfore maddenin altından laterale ilerler; ardından dallar lateral (Sylvius) fissürden insula üzerine çıkar. Transkraniyal Doppler onu zigomatik arkın üzerindeki ince temporal kemik yoluyla bulur ve vazospazmı izlemek için seri ölçümler kullanılır.

## Fizik muayene

- Pronatör kayma: kollar avuç içleri yukarı bakacak şekilde öne uzatılır, gözler kapalıdır; güçsüz kol aşağı kayar ve içe döner
- Dil: akıcılık, adlandırma, tekrarlama ve anlama, Broca afazisini Wernicke afazisinden ayırır
- İhmal: çizgi ikiye bölme, saat kadranı kopyalama veya her iki taraf aynı anda dokunulduğunda sönme (ekstinksiyon)

## Görüntülemede

Kontrastsız BT'de hiperdens OSA bulgusu (M1'de pıhtı) ve insüler şeridin erken kaybı görülebilir; ASPECTS skoru sulama alanındaki erken değişiklikleri derecelendirir; BT anjiyografi büyük damar tıkanıklığını araştırır.

## Sık görülen sorunlar

- Pıhtıya bağlı iskemik inme: yüzde ve kolda bir tarafta ani güçsüzlük veya uyuşma, konuşma güçlüğü.
- Her dakika önemlidir: beyin hücreleri kansız kalınca hızla ölür.

## Nasıl tanı konur

Tıkalı arteri bulmak için acil BT veya MR ve BT anjiyografi.

## Tedavi

- İlk saatler içinde pıhtı eritici ilaç.
- Büyük arter inmelerinde pıhtının kateterle çıkarılması (trombektomi).
- Rehabilitasyon ve korunma (kan basıncı, kolesterol, antiplateletler, sigarayı bırakma).

## Klinik ilişki

- İnme tedavisi zamana karşı yarıştır: görüntüleme, pıhtı eritici tedavinin (tromboliz) veya kateterle pıhtı çıkarmanın (trombektomi) yarar sağlayıp sağlayamayacağına karar verir
- Büyük infarktlar ilk günlerde şişebilir ('malign' OSA infarktı) ve herniasyona yol açabilir; dekompresif hemikraniyektomi bir seçenektir
- Temporal veya paryetal lobdaki optik radyasyon etkilendiğinde homonim hemianopi ortaya çıkar

## Anatomik varyasyonlar

- M1 çoğu kişide iki gövdeye, azınlıkta ise üç gövdeye (trifurkasyon) ayrılır
- Ön serebral arterden veya internal karotis arterden çıkan aksesuar ya da çift orta serebral arter nadirdir

## Akılda tutmak için

İnmeyi tanıma: FAST (İngilizce akrostiş: Face drooping – yüzde sarkma, Arm weakness – kolda güçsüzlük, Speech difficulty – konuşma güçlüğü, Time – acil yardım çağırma zamanı).

## İlgili hastalıklar

- [İskemik inme](https://durgical.com/tr/hastaliklar/iskemik-inme/)
- [Geçici iskemik atak](https://durgical.com/tr/hastaliklar/gecici-iskemik-atak/)
- [Arteriyel hipertansiyon](https://durgical.com/tr/hastaliklar/arteriyel-hipertansiyon/)

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Orta serebral arter inmesinin tipik defisiti nedir?

Karşı tarafta yüz ve kolda bacaktan daha belirgin güçsüzlük ve uyuşukluk; gözler lezyon tarafına deviye.

## Dominant orta serebral arterin dallarının inmelerinde hangi afaziler görülür?

Süperior dal: Broca (akıcı olmayan) afazisi. İnferior dal: Wernicke (akıcı, anlama bozuk) afazisi.

## Orta serebral arterin hangi dalları laküner infarktlara ve hipertansif kanamalara yol açar?

Bazal gangliyonlara ve internal kapsüle giden küçük uç arterler olan lentikülostriat arterler.

## Malign orta serebral arter infarktı nedir?

İlk günlerde şişen ve herniasyona yol açabilen büyük bir infarkt; dekompresif hemikraniyektomi bir seçenektir.

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

## Adları

**Resmî Latince (TA2)**
arteria media cerebri TA2 4509

**Resmî İspanyolca (DeCS)**
Arteria Cerebral Media DeCS D020768

**İngilizce (TA2)**
Middle cerebral artery

## İlgili

- [Lateral sulkus (sulcus lateralis)](https://durgical.com/tr/anatomi/lateral-sulkus/)
- [Motor korteks (gyrus precentralis)](https://durgical.com/tr/anatomi/motor-korteks/)
- [Duyusal korteks (gyrus postcentralis)](https://durgical.com/tr/anatomi/duyusal-korteks/)
- [Broca alanı](https://durgical.com/tr/anatomi/broca-alan/)
- [Wernicke alanı](https://durgical.com/tr/anatomi/wernicke-alan/)
- [İnsula](https://durgical.com/tr/anatomi/insula/)
- [Putamen](https://durgical.com/tr/anatomi/putamen/)
- [Frontal lob (lobus frontalis)](https://durgical.com/tr/anatomi/frontal-lob/)

Kaynaklar: Terminologia Anatomica (TA2); [DeCS](https://decs.bvsalud.org/es/ths/resource/?id=34044); [Neuroanatomy, Middle Cerebral Artery](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK526002/); Anatomía humana (4.ª ed.), tomo 1, cap. 26: Vascularización del encéfalo.

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/anatomi/orta-serebral-arter/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/anatomi/orta-serebral-arter/