[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Farmakoloji](https://durgical.com/tr/farmakoloji/) › [Bakteriyel ve sıtma aşıları](https://durgical.com/tr/farmakoloji/gruplar/bakteriyel-ve-s-tma-as-lar/) › BCG aşısı (Calmette-Guérin basili)

# BCG aşısı (Calmette-Guérin basili)

## Bakteriyel ve sıtma aşıları?

Bakteriyel ve sıtma aşıları

## Gebelik: kontrendike?

Canlı bir aşı olduğu için gebelikte kontrendikedir.

Canlı atenüe tüberküloz aşısı. Çocukları tüberküloz menenjiti ve milier tüberküloz gibi ağır formlardan korur.

Güncellendi 1 Kas 2026

Diğer adı: Calmette-Guérin basili, Tüberküloz aşısı

## Hızlı bilgi

**Group**
[Bakteriyel ve sıtma aşıları](https://durgical.com/tr/farmakoloji/gruplar/bakteriyel-ve-s-tma-as-lar/)

**Target**
Mycobacterium tuberculosis'e karşı hücresel bağışıklık

**Monitor**
Lokal reaksiyonun seyri

**ATC**
J07AN01

Doz yok: dozu güncel kılavuza göre klinisyen belirler.

Bu sayfada

- Temeller Etki mekanizması
- Endikasyonlar
- Yan etkiler
- Kontrendikasyonlar
- Önemli etkileşimler
- Neler izlenir
- Uygulama ve güvenlik
- Gebelik ve emzirme
- Hemşirelik bakımı
- Farmakokinetik
- Akılda tutmak için
- Kendinizi sınayın
- İlişkili hastalıklar
- Etiketlerin anlamı

## Etki mekanizması

Canlı atenüe bir Mycobacterium bovis suşu içerir. Deride sınırlı çoğalma, tüberkülozun yayılmasını sınırlayan hücresel bağışıklık (T hücreleri ve aktive makrofajlar) oluşturur. Çocuklukta ölümleri ve ağır formları önler; erişkin akciğer tüberkülozuna karşı koruması değişkendir.

- Canlı atenüe bakteriler deriye yerleştirilir
- Mikobakteriyel antijenlere karşı T hücrelerini ve makrofajları aktive ederler
- Hücresel bağışıklık kan yoluyla yayılımı sınırlar
- Esas olarak çocuklarda TB menenjiti ve milier TB'ye karşı korur

## Endikasyonlar

- Hastalık yükü yüksek ülkelerde çocuklarda ağır tüberkülozun önlenmesi [Tüberküloz →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/tuberkuloz/)

## Yan etkiler

### Sık

- İntradermal bölgede lokal enflamatuvar reaksiyon

### Ciddi (nadir, önemli)

- Bağışıklığı baskılanmış kişilerde aşı bakterisiyle yaygın enfeksiyon (bu kişilerde kontrendike olmasının nedeni)

## Kontrendikasyonlar

- HIV enfeksiyonu dahil immünsupresyon
- Gebelik

## Önemli etkileşimler

**Tüberkülin deri testi**
BCG yanlış pozitif tüberkülin deri testine neden olabilir; interferon-gama salınım testleri (IGRA) etkilenmez

## Neler izlenir

- Uygulamadan önce bağışıklık durumu ve maternal HIV maruziyeti
- Lokal reaksiyonun seyri

## Uygulama ve güvenlik

- Kesinlikle intradermal
- Canlı aşı: prospektüste belirtildiği gibi soğuk zincirde saklayın
- Bağışıklığı baskılanmış kişilere uygulanmaz

## Gebelik ve emzirme

Canlı bir aşı olduğu için gebelikte kontrendikedir.

## Hemşirelik bakımı

- İmmünsupresyon olmadığını doğrulayın (yenidoğanın HIV maruziyeti dahil)
- Aşıyı ve seri numarasını aşı kartına kaydedin
- Aileye ileride yapılacak bir tüberkülin deri testinin neden pozitif çıkabileceğini açıklayın

## Farmakokinetik

**Emilim**
Genellikle doğuma yakın tek intradermal doz; bakteriler deride sınırlı ölçüde çoğalır

**Etki başlangıcı ve süresi**
Hücresel bağışıklık sonraki haftalarda gelişir

## Akılda tutmak için

BCG = "Baby's Coverage Guarantee" (İngilizce akrostiş: «bebeğin koruma güvencesi»), tüm tüberküloza karşı değil, ağır formlara (menenjit ve milier) karşı.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## BCG en iyi neye karşı korur?

Çocuklarda tüberküloz menenjiti ve milier tüberküloz gibi ağır tüberküloz formlarına; erişkinlerde akciğer tüberkülozuna karşı koruması değişkendir.

## BCG HIV'li kişilerde neden kontrendikedir?

Canlı bir aşıdır: bağışıklığı baskılanmış bir kişide atenüe bakteri yayılabilir.

## BCG ile aşılanmış bir kişide hangi tanı testi tercih edilir ve neden?

IGRA (bir kan testi); çünkü BCG tüberkülin deri testini pozitifleştirebilir ama IGRA'yı etkilemez.

## İlişkili hastalıklar

- [Tüberküloz](https://durgical.com/tr/hastaliklar/tuberkuloz/)

## Etiketlerin anlamı

**Gebelik: kontrendike**
Canlı bir aşı olduğu için gebelikte kontrendikedir.

[← Gruba dön: Bakteriyel ve sıtma aşıları](https://durgical.com/tr/farmakoloji/gruplar/bakteriyel-ve-s-tma-as-lar/)

İlaçların nasıl etki ettiğine dair eğitim amaçlı içeriktir; reçete rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [Bacille Calmette-Guérin (BCG) Vaccine for Tuberculosis](https://www.cdc.gov/tb/hcp/vaccines/index.html) (Centers for Disease Control and Prevention, 2025); [Tuberculosis](https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/tuberculosis) (World Health Organization, 2026); [ATCDDD - ATC/DDD Index](https://atcddd.fhi.no/atc_ddd_index/?code=J07AN01) (WHO Collaborating Centre for Drug Statistics Methodology, 2026).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/farmakoloji/bcg-as-s/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/farmakoloji/bcg-as-s/