[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Farmakoloji](https://durgical.com/tr/farmakoloji/) › Ozmotik diüretikler

# Ozmotik diüretikler

Damar içine verilen, süzülen ancak geri emilmeyen şekerlerdir: suyu tübülde tutar, beyinden ve gözden su çekerler.

Güncellendi 1 Kas 2026

## Nedir

Glomerülden serbestçe süzülen ve neredeyse hiç geri emilmeyen küçük, inert moleküllerdir (başlıca mannitol). Günümüzde esas olarak artmış kafa içi basıncı ve artmış göz içi basıncını düşürmek için kullanılırlar.

## Etki mekanizması

Kanda ozmolaliteyi artırır ve beyin ve göz dokusu dahil hücrelerden su çekerler. Tübülde emilmeyen moleküller suyu lümende tutar; böylece su ve daha az ölçüde sodyum idrarla kaybedilir.

Hedef: Reseptör yok: plazma ve tübül sıvısında ozmotik etki

## Temel noktalar

- Ana kullanımlar: kafa içi basınç artışıyla birlikte beyin ödemi ve artmış göz içi basıncı.
- Başlangıçta plazma hacmini genişletirler: kalp yetmezliğinde akciğer ödemine yol açabilirler.
- Anüri ve ağır hipovolemide kontrendikedir.
- Sodyum kaybından fazla su kaybı hipernatremiye yol açabilir; sıvı kaymaları hiponatremiye de neden olabilir.
- İnfüzyondan saatler sonra kafa içi basıncında rebound artış görülebilir.

## Bu gruptaki ilaçlar

- [**Mannitol** IV infüzyonla verilen ve beyinden ve gözden su çeken bir şeker alkolü. Artmış kafa içi ve göz içi basıncında kullanılır. Protein hedefi yok: plazma ve tübül sıvısında ozmotik etki](https://durgical.com/tr/farmakoloji/mannitol/)

## Gruptaki diğerleri

- Üre
- Gliserol

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Mannitol kafa içi basıncını nasıl düşürür?

Plazma ozmolalitesini artırır ve beyin dokusundan kana su çeker; bu da beyin hacmini küçültür.

## Mannitol kalp yetmezliğini neden kötüleştirebilir?

Diürezden önce hücrelerden kan dolaşımına su çeker, plazma hacmini genişletir ve kalbe yük bindirir; bu da akciğer ödemine yol açabilir.

## Mannitolün iki kontrendikasyonunu sayabilir misiniz?

Anüri ve ağır hipovolemi; ayrıca kraniyotomi dışında aktif kafa içi kanama.

[← Tüm farmakoloji](https://durgical.com/tr/farmakoloji/)

İlaçların nasıl etki ettiğine dair eğitim amaçlı içeriktir; reçete rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [DailyMed - MANNITOL injection, solution](https://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/drugInfo.cfm?setid=8ad3145e-00e7-4412-b9a5-06f00f264f30) (DailyMed (U.S. National Library of Medicine), 2026); [ATCDDD - ATC/DDD Index](https://atcddd.fhi.no/atc_ddd_index/?code=B05BC) (WHO Collaborating Centre for Drug Statistics Methodology, 2026).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/farmakoloji/gruplar/ozmotik-diuretikler/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/farmakoloji/gruplar/ozmotik-diuretikler/