[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Fizyoloji](https://durgical.com/tr/fizyoloji/) › [Böbrek, sıvılar ve asit-baz](https://durgical.com/tr/fizyoloji/areas/renal/) › Henle kulpunda taşıma

# Henle kulpunda taşıma

- Mekanizma
- Sınav önceliği: yüksek

Henle kulpu tuzu sudan ayırır: bir kolu suyu dışarı bırakır, diğeri tuzu dışarı pompalar. Bu idrarı seyreltir ve tuzlu bir medulla oluşturur.

Güncellendi 1 Kas 2026

Diğer adları: Kalın çıkan kol, NKCC2

**3B olarak görün:** [Böbrekler (renes)](https://durgical.com/tr/anatomi/bobrekler/)

## Temel noktalar

- İnce inen kol: suya (AQP1) geçirgen, çözünenlere az geçirgen; sıvı indikçe yoğunlaşır.
- Kalın çıkan kol: suya geçirgen değildir; NKCC2 (1 Na⁺, 1 K⁺, 2 Cl⁻) süzülen Na⁺'un ≈ %25'ini geri emer.
- ROMK, K⁺'u lümene geri döndürür ve Ca²⁺ ile Mg²⁺'u parasellüler yoldan iten lümen pozitif bir voltaj oluşturur.
- 'Seyreltici segment'tir: sıvı ≈ 100 mOsm/kg ile, plazmadan daha seyreltik olarak çıkar.
- Kulp diüretikleri NKCC2'yi bloke eder: Na⁺, K⁺, Ca²⁺ ve Mg²⁺ kaybedilir ve metabolik alkaloz gelişir; Bartter sendromu da aynı tabloyu verir.

## Nedir

Henle kulpunun suya geçirgen inen kolu ve NaCl'yi uzaklaştıran, suya geçirgen olmayan çıkan kolu vardır. Kalın çıkan kol, süzülen sodyumun ≈ %25'ini NKCC2 kotransporteri ile geri emer ve distal tübüle seyreltik sıvı iletir. Tuzun sudan bu şekilde ayrılması, idrarın hem konsantrasyonunun hem de dilüsyonunun temelidir.

## Nasıl çalışır, adım adım

- Bazolateral Na⁺/K⁺-ATPaz, kalın kol hücresinde hücre içi Na⁺'u düşük tutar.
- Bu gradyanı kullanarak lüminal NKCC2, 1 Na⁺, 1 K⁺ ve 2 Cl⁻'yi birlikte içeri alır.
- K⁺ ROMK aracılığıyla lümene geri döner; bu geri dönüşüm olmasa NKCC2'nin K⁺'u tükenir ve durur.
- Cl⁻ bazolateral yoldan çıkar (bartinli ClC-Kb kanalları) ve lümen pozitifleşir (≈ +8 mV).
- Bu voltaj Na⁺, Ca²⁺ ve Mg²⁺'u hücrelerin arasından iter (klaudin 16 ve 19).
- Su tuzu izleyemez; bu nedenle lümendeki sıvı seyrelir ve medüller interstisyum hipertonik hâle gelir.
- Kalın kolun sonundaki makula densa, ulaşan NaCl'yi (NKCC2 aracılığıyla) algılar ve glomerüle sinyal gönderir.

### The nephron: segments, transporters and diuretics

**Na⁺ reabsorbed** ≈ 25% **Water reabsorbed** 0%

#### Thick ascending limb of the loop of Henle

- **What it does:** Reabsorbs ≈ 25% of filtered Na⁺ but is impermeable to water: the diluting segment (fluid leaves at ≈ 100 mOsm/kg) and the engine of the medullary gradient. The lumen-positive potential drives paracellular Ca²⁺ and Mg²⁺ reabsorption.
- **Transporters:** Apical NKCC2 (Na⁺-K⁺-2Cl⁻); ROMK recycles K⁺ to the lumen; basolateral ClC-Kb with barttin; claudins 16 and 19 (paracellular path); Ca²⁺-sensing receptor.
- **Hormones:** ADH (V2) increases NaCl reabsorption; PTH increases Ca²⁺ reabsorption.
- **Drugs:** Loop diuretics (4): block NKCC2; Na⁺, K⁺, Ca²⁺ and Mg²⁺ are lost (hypokalemia, metabolic alkalosis, hypercalciuria).
- **Disorders:** Bartter syndrome (like a loop diuretic: hypokalemic alkalosis, hypercalciuria, high renin and aldosterone).

- Glomerulus and arterioles
- Proximal tubule
- Thin descending limb
- Thin ascending limb
- Thick ascending limb
- Distal convoluted tubule
- Collecting tubule and duct
- Juxtaglomerular apparatus (macula densa)
- Cortex
- Medulla
- Interstitial osmolality (≈ 300 → 1200 mOsm/kg)

Illustrative schematic drawn by Durgical (a long-loop juxtamedullary nephron); proportions and percentages are approximate and not for clinical decisions.

### The nephron: segments, transporters and diuretics

**Na⁺ reabsorbed** almost none **Water reabsorbed** ≈ 15%

#### Thin descending limb of the loop of Henle

- **What it does:** Permeable to water, barely to solutes: water leaves into the hyperosmotic interstitium (≈ 15% of filtered water) and the fluid concentrates to ≈ 1200 mOsm/kg at the hairpin.
- **Transporters:** Aquaporin 1 (AQP1), always present: it does not depend on ADH.
- **Drugs:** Osmotic diuretics (3): keep water in the lumen here and in the proximal tubule.
- **Disorders:** Losing the medullary gradient (medullary washout) lowers the ability to concentrate urine.

- Glomerulus and arterioles
- Proximal tubule
- Thin descending limb
- Thin ascending limb
- Thick ascending limb
- Distal convoluted tubule
- Collecting tubule and duct
- Juxtaglomerular apparatus (macula densa)
- Cortex
- Medulla
- Interstitial osmolality (≈ 300 → 1200 mOsm/kg)

Illustrative schematic drawn by Durgical (a long-loop juxtamedullary nephron); proportions and percentages are approximate and not for clinical decisions.

## Yaklaşık değerler

| Parametre | Değer |
| --- | --- |
| Kalın kolda geri emilen süzülmüş Na⁺ | ≈ %25 |
| İnen kolda çıkan süzülmüş su | ≈ %15–20 |
| Kalın koldan çıkan osmolalite | ≈ 100 mOsm/kg |
| Kalın kol lümen voltajı | ≈ +8 mV |

Dinlenme halindeki sağlıklı bir yetişkin için yaklaşık değerler; her laboratuvar kendi aralıklarını belirler.

## Kulpun kolları

| Segment | Su | NaCl | Sonuç |
| --- | --- | --- | --- |
| İnce inen | Çıkar (AQP1) | Neredeyse hareket etmez | Sıvı yoğunlaşır (≈ 1200 mOsm/kg'a kadar) |
| İnce çıkan | Geçirgen değil | Pasif olarak çıkar | Seyrelmeye başlar |
| Kalın çıkan | Geçirgen değil | Aktif olarak çıkar (NKCC2) | ≈ 100 mOsm/kg ile çıkar |

## Klinik bağlantı

- Bartter sendromu (NKCC2, ROMK, ClC-Kb veya bartin mutasyonları): normal kan basıncıyla birlikte hipokalemi, metabolik alkaloz, hiperkalsiüri ve yüksek renin.
- Kulp diüretikleri pozitif voltajı ortadan kaldırarak idrarla Ca²⁺ kaybını artırır: kalsiyumu düşürmek için kullanılırlar ve taşa yol açabilirler.
- Makula densada NKCC2'nin blokajı böbreğin az NaCl geldiğini 'düşünmesine' yol açar; böylece daha fazla renin salar.

## Akılda tutmak için

'İnen içer, çıkan tuzlar': inen kol suyu, çıkan kol tuzu bırakır.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Kulp diüretiği idrarla kalsiyum ve magnezyum kaybını neden artırır?

NKCC2'nin blokajı ROMK aracılığıyla K⁺ geri dönüşümünü durdurur ve Ca²⁺ ile Mg²⁺'u hücreler arasından geri emen kuvvet olan lümen pozitif voltajı ortadan kaldırır.

## Kalın çıkan kola neden seyreltici segment denir?

NaCl'yi aktif olarak uzaklaştırır ama suya geçirgen değildir; bu nedenle ADH varken bile buradan çıkan sıvı hipotoniktir (≈ 100 mOsm/kg).

## ROMK işlev görmezse NKCC2'ye ne olur?

Lümende kotransport için yeterli K⁺ kalmaz ve NKCC2 yavaşlar; ROMK mutasyonlarının bir Bartter sendromuna yol açmasının nedeni budur.

## Kulp diüretikleri neden metabolik alkaloza yol açma eğilimindedir?

Toplayıcı kanala daha fazla Na⁺ ulaşır ve kanal daha fazla K⁺ ve H⁺ salgılar; hacim kontraksiyonu da bu sekresyonu güçlendiren aldosteronu aktive eder.

## 3B olarak görün

Bunun gerçekleştiği, Durgical 3B anatomisindeki yapılar.

- [Böbrekler (renes)](https://durgical.com/tr/anatomi/bobrekler/)

## İlişkili konular

- [Zıt akım mekanizması, üre geri dönüşümü ve idrar konsantrasyonu](https://durgical.com/tr/fizyoloji/z-t-ak-m-mekanizmas-ure-geri-donusumu-ve-idrar-konsantrasyonu/)
- [Diüretikler nerede ve nasıl etki eder](https://durgical.com/tr/fizyoloji/diuretikler-nerede-ve-nas-l-etki-eder/)
- [Distal tübül ve toplayıcı kanal](https://durgical.com/tr/fizyoloji/distal-tubul-ve-toplay-c-kanal/)
- [Renal kan akımı, otoregülasyon ve tübüloglomerüler geri bildirim](https://durgical.com/tr/fizyoloji/renal-kan-ak-m-otoregulasyon-ve-tubuloglomeruler-geri-bildirim/)
- [Kalsiyum, fosfat ve magnezyumun böbrekte işlenmesi](https://durgical.com/tr/fizyoloji/kalsiyum-fosfat-ve-magnezyumun-bobrekte-islenmesi/)
- [İdrar dilüsyonu, serbest su ve osmotik diürez](https://durgical.com/tr/fizyoloji/idrar-dilusyonu-serbest-su-ve-osmotik-diurez/)

[← Tüm fizyoloji](https://durgical.com/tr/fizyoloji/)

Eğitim amaçlı fizyoloji içeriğidir; tanı veya tedavi rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Değerler yaklaşık referanslardır. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [Low blood potassium: MedlinePlus Medical Encyclopedia](https://medlineplus.gov/ency/article/000479.htm) (MedlinePlus, US National Library of Medicine, 2026).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/fizyoloji/henle-kulpunda-tas-ma/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/fizyoloji/henle-kulpunda-tas-ma/