[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Fizyoloji](https://durgical.com/tr/fizyoloji/) › [Kardiyovasküler](https://durgical.com/tr/fizyoloji/areas/cardio/) › Santral venöz basınç ve juguler nabız

# Santral venöz basınç ve juguler nabız

- Ölçüm ve yorumlama
- Sınav önceliği: orta

Santral venöz basınç, sağ kalbe giren kanın basıncıdır; boyundaki v. jugularis interna bunu gösterir.

Güncellendi 1 Kas 2026

Diğer adları: SVB, Juguler venöz basınç

**3B olarak görün:** [İç juguler ven (v. jugularis interna)](https://durgical.com/tr/anatomi/ic-juguler-ven/) · [Vena cava superior (üst ana toplardamar)](https://durgical.com/tr/anatomi/vena-cava-superior/) · [Sağ atriyum (atrium dextrum)](https://durgical.com/tr/anatomi/sag-atriyum/) · [Triküspit kapak ön yaprakçığı (cuspis anterior)](https://durgical.com/tr/anatomi/trikuspit-kapak-on-yaprakcigi/)

## Temel noktalar

- Normal SVB ≈2–8 mmHg (≈3–11 cmH₂O); 1 mmHg ≈ 1,36 cmH₂O.
- Juguler pulsasyon, angulus sterni'nin üzerinde dikey santimetre olarak ölçülür; 3–4 cm'den fazlası (atriyuma 5 cm eklenerek ≈8–9 cmH₂O) yüksektir.
- Dalgalar: a = atriyum kasılması; c = triküspit kapağın kabarması; x inişi = atriyum gevşemesi; v = triküspit kapalıyken dolum; y inişi = triküspitin açılması.
- Top (cannon) a dalgaları: atriyum kapalı bir triküspit kapağa karşı kasılır (AV disosiyasyon, tam blok). a dalgası yokluğu: [atriyal fibrilasyon](https://durgical.com/tr/hastaliklar/atriyal-fibrilasyon/).
- Tek bir SVB değeri sıvı yanıtını kötü öngörür; eğilim ve klinik bağlam önemlidir.

Bu sayfada

- The basics Temel noktalar
- Nedir
- Önemli bilgiler
- Referans değerler
- Juguler nabzı okumak
- Akılda tutmak için
- Kendinizi sınayın
- 3B olarak görün
- İlişkili konular
- İlişkili hastalıklar

- Clinical Klinik bağlantı

## Nedir

Santral venöz basınç (SVB) [sağ atriyum](https://durgical.com/tr/anatomi/sag-atriyum/) basıncıyla hemen hemen aynıdır ve venöz dönüş ile sağ kalbin bu kanı ileri pompalama kapasitesi arasındaki dengeyi yansıtır. Atriyumla arasında kapak bulunmayan v. jugularis interna bir manometre gibi davranır: yüksekliği SVB'yi tahmin ettirir ve a, c ve v dalgaları sağ atriyumdaki olayları yansıtır.

## Önemli bilgiler

- [Kussmaul](https://durgical.com/tr/fizyoloji/anormal-solunum-paternleri-ve-uyku-apnesi/) belirtisi: [konstriktif perikardit](https://durgical.com/tr/hastaliklar/konstriktif-perikardit/) ve ağır [sağ ventrikül](https://durgical.com/tr/anatomi/sag-ventrikul/) yetmezliğinde juguler basınç inspirasyonda (düşmek yerine) yükselir.
- Hepatojuguler reflü: sağ kalp daha fazla volüm alamadığında karına bası juguler basıncı sürekli olarak yükseltir.
- Tamponadda y inişi kaybolur, çünkü gergin [perikard](https://durgical.com/tr/anatomi/perikard/) hızlı dolumu engeller.
- Triküspit yetersizliği c ve v dalgalarını tek bir büyük sistolik dalgada birleştirir (cv dalgası).

### Cardiac cycle (Wiggers diagram)

**HR** 75/min **Cycle** 800 ms **Systole** ≈ 300 ms **SV** 70 mL **EF** 58%

#### 1. Atrial systole (≈ 0–170 ms)

The atrium contracts (after the P wave) and tops up the ventricle: the 'atrial kick', about 10–20% of filling at rest, and more important with tachycardia or a stiff ventricle. The atrial pressure shows the a wave.

- **Valves:** mitral open, aortic closed
- **Sound:** none normally; an S4 here means a stiff ventricle
- **ECG:** P wave and PR segment

- Aorta
- Left ventricle (LV)
- Left atrium (LA)
- LV volume
- ECG
- S1 and S2
- Ventricular systole
- Ventricular diastole
- Valve events (MC, AO, AC, MO)

Atriyum sistolüne dokunun: atriyum basınç eğrisi boyunda gördüğünüz aynı a, c ve v dalgalarını gösterir.

## Referans değerler

| Parametre | Değer | Not |
| --- | --- | --- |
| Santral venöz basınç | ≈2–8 mmHg | ≈3–11 cmH₂O |
| Juguler pulsasyonun yüksekliği | Angulus sterni'nin ≤3–4 cm üzerinde | hasta 45°'de |
| Sağ atriyum basıncı | ≈0–5 mmHg | |

Dinlenme halindeki sağlıklı bir yetişkin için yaklaşık değerler; her laboratuvar kendi aralıklarını belirler.

## Juguler nabzı okumak

| Bulgu | Fizyolojik neden |
| --- | --- |
| Büyük a dalgası | Atriyum dirence karşı iter: triküspit stenozu, sağ ventrikül hipertrofisi, pulmoner hipertansiyon |
| [Top (cannon) a dalgaları](https://durgical.com/tr/hastaliklar/atriyoventrikuler-blok/) | Atriyum ve ventrikül triküspit kapalıyken birlikte kasılır (tam AV blok) |
| [a dalgası yokluğu](https://durgical.com/tr/hastaliklar/atriyal-fibrilasyon/) | Organize atriyum kasılması yok (atriyal fibrilasyon) |
| Büyük sistolik cv dalgası | Triküspit yetersizliği: kan sistolde atriyuma geri akar |
| [Belirgin x ile birlikte y inişinin yokluğu](https://durgical.com/tr/hastaliklar/kardiyak-tamponad/) | Kalp tamponadı: diyastolik dolum kısıtlanmıştır |
| [Yüksek juguler basınç ve hepatojuguler reflü](https://durgical.com/tr/hastaliklar/kalp-yetmezligi/) | Artmış volümle birlikte sağ veya biventriküler yetmezlik |

## Klinik bağlantı

- Taşikardi ve hipotansiyonla birlikte [düşük](https://durgical.com/tr/hastaliklar/dusuk/) SVB hipovolemiye; hipotansiyonla birlikte yüksek SVB ise pompa yetmezliğine, tamponada veya masif pulmoner emboliye işaret eder.
- Hemşirelik uygulamasında SVB okunmadan önce transdüser flebostatik eksene (4. interkostal aralık, orta aksiller çizgi) hizalanır.
- Tamponaddaki Beck triadı juguler dolgunluğu, hipotansiyonu ve derinden gelen kalp seslerini içerir.

## Akılda tutmak için

«a for atrium, c for the closing that bulges, v for the vat that fills» (İngilizce kelime oyunu): a atriyum kasılması, c kapanırken kabaran kapak, v dolan hazne; x ve y aralarındaki çukurlardır.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Tam AV blokta top (cannon) a dalgaları neden ortaya çıkar?

Atriyumlar ve ventriküller birbirinden bağımsız atar; zaman zaman atriyum kapalı bir triküspit kapağa karşı kasılır ve kan juguler vene doğru geri fışkırır.

## Atriyal fibrilasyonda hangi juguler dalga kaybolur ve neden?

a dalgası, çünkü onu oluşturacak organize bir atriyum kasılması yoktur.

## Yüksek bir SVB neden tek başına hastanın «fazla volümü» olduğu anlamına gelmez?

SVB venöz dönüş ile sağ kalp fonksiyonu arasındaki dengeyi yansıtır; volüm normal veya düşük olsa bile sağ ventrikül yetmezliği, tamponad, emboli veya pozitif basınçlı ventilasyonla yükselir.

## Konstriktif perikarditte Kussmaul belirtisini ne açıklar?

İnspirasyon venöz dönüşü artırır, ancak sert perikard sağ kalbin genişlemesini engeller: venöz basınç düşmek yerine yükselir.

## 3B olarak görün

Bunun gerçekleştiği, Durgical 3B anatomisindeki yapılar.

- [İç juguler ven (v. jugularis interna)](https://durgical.com/tr/anatomi/ic-juguler-ven/)
- [Vena cava superior (üst ana toplardamar)](https://durgical.com/tr/anatomi/vena-cava-superior/)
- [Sağ atriyum (atrium dextrum)](https://durgical.com/tr/anatomi/sag-atriyum/)
- [Triküspit kapak ön yaprakçığı (cuspis anterior)](https://durgical.com/tr/anatomi/trikuspit-kapak-on-yaprakcigi/)

## İlişkili konular

- [Venöz dönüş ve Guyton eğrileri](https://durgical.com/tr/fizyoloji/venoz-donus-ve-guyton-egrileri/)
- [Kalp döngüsü](https://durgical.com/tr/fizyoloji/kalp-dongusu/)
- [Kalp yetmezliği fizyolojisi](https://durgical.com/tr/fizyoloji/kalp-yetmezligi-fizyolojisi/)
- [Şok fizyolojisi](https://durgical.com/tr/fizyoloji/sok-fizyolojisi/)
- [Vasküler kompliyans ve kapasitans](https://durgical.com/tr/fizyoloji/vaskuler-kompliyans-ve-kapasitans/)

## İlişkili hastalıklar

- [Kalp yetmezliği](https://durgical.com/tr/hastaliklar/kalp-yetmezligi/)
- [Kardiyak tamponad](https://durgical.com/tr/hastaliklar/kardiyak-tamponad/)
- [Atriyoventriküler (kalp) blok](https://durgical.com/tr/hastaliklar/atriyoventrikuler-blok/)
- [Atriyal fibrilasyon](https://durgical.com/tr/hastaliklar/atriyal-fibrilasyon/)
- [Pulmoner emboli](https://durgical.com/tr/hastaliklar/pulmoner-emboli/)
- [Hipovolemik şok](https://durgical.com/tr/hastaliklar/hipovolemik-sok/)

[← Tüm fizyoloji](https://durgical.com/tr/fizyoloji/)

Eğitim amaçlı fizyoloji içeriğidir; tanı veya tedavi rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Değerler yaklaşık referanslardır. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [Heart Failure (Congestive Heart Failure)](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK430873/) (StatPearls (NCBI Bookshelf), 2025); [Cardiac Tamponade](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK431090/) (StatPearls (NCBI Bookshelf), 2026).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/fizyoloji/santral-venoz-basinc-ve-juguler-nabiz/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/fizyoloji/santral-venoz-basinc-ve-juguler-nabiz/
