[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/) › Helicobacter pylori gastriti

[Hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/) · [Karın (abdomen)](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/kar-n/)

# Helicobacter pylori gastriti

Helicobacter pylori gastriti, yaygın bir bakterinin yol açtığı uzun süreli mide iltihabıdır; peptik ülserlerin çoğuna yol açar, mide kanseri riskini artırır.

Güncellendi 2026-10-29

## İlgili yapılar

Ne olduğunu görmek ve 3D açmak için birine dokunun.

- [Mide (gaster)](https://durgical.com/tr/anatomi/mide/)
- [Duodenum (onikiparmak bağırsağı)](https://durgical.com/tr/anatomi/duodenum/)
- [Çölyak ve gastrik lenf düğümleri](https://durgical.com/tr/anatomi/colyak-ve-gastrik-lenf-dugumleri/)
- [Gastrik arterler (aa. gastricae)](https://durgical.com/tr/anatomi/gastrik-arterler/)

## Nedir

Spiral şekilli, üreaz üreten bir bakteri olan Helicobacter pylori'nin yol açtığı kronik mide mukozası iltihabıdır. Peptik ülserlerin çoğuna neden olur ve mide kanserinin başlıca nedenlerinden biridir.

## Kimleri etkiler

Dünyadaki en yaygın kronik enfeksiyonlardan biridir ve genellikle çocuklukta edinilir. Kolombiya'da ve Latin Amerika'nın geri kalanında çok yaygındır; ülkenin And yaylaları en yüksek mide kanseri oranlarından bazılarına sahiptir.

## Nedenler

- Helicobacter pylori enfeksiyonu (Gram-negatif, kamçılı, mikroaerofilik)
- Kişiden kişiye bulaş (oral-oral, fekal-oral), çoğunlukla çocuklukta aile içinde
- Üreaz, kamçılar ve adezinler asidik midede hayatta kalmasını ve tutunmasını sağlar
- Virülan suşlar (CagA, VacA) daha fazla iltihaba yol açar

## Risk faktörleri

- Kalabalık konutlarda veya kısıtlı sanitasyonla geçen çocukluk
- Enfekte aile bireyleri
- Daha düşük sosyoekonomik koşullar
- Prevalansın yüksek olduğu bölgelerde yaşamak

## Patofizyoloji

Bakteri mukus tabakasının altında yaşar ve kronik aktif gastriti tetikler. Antrum ağırlıklı gastrit asit üretimini artırır ve duodenum ülserlerine yol açar. Korpus ağırlıklı gastrit asidi azaltır ve atrofi ile intestinal metaplazi üzerinden mide adenokarsinomuna ilerleyebilir (Correa kaskadı). Ayrıca mide MALT lenfomasına da yol açar.

## Sınıflandırma

- Antrum ağırlıklı veya korpus ağırlıklı (pangastrit)
- Atrofik olmayan veya atrofik gastrit; OLGA gibi evreleme sistemleri
- Histoloji için Sidney sistemi

## Belirti ve bulgular

- Enfekte kişilerin çoğunda belirti yoktur
- Dispepsi: epigastrik ağrı veya yanma, dolgunluk, erken doyma, bulantı
- Peptik ülser geliştiğinde onun belirtileri
- Açıklanamayan demir eksikliği anemisi veya B12 vitamini eksikliği
- İmmün trombositopeni (ilişki)

## Alarm bulguları

- Gastrointestinal kanama (hematemez, melena)
- İstemsiz kilo kaybı, ilerleyici yutma güçlüğü
- Süregelen kusma
- Demir eksikliği anemisi, epigastrik kitle
- Ailede mide kanseri öyküsü

## Tanı

**Klinik**
Test, tedavi için bir gerekçe olduğunda yapılır: peptik ülser, MALT lenfoma, dispepsi, ailede mide kanseri öyküsü, uzun süreli NSAİİ veya aspirin kullanımı, açıklanamayan demir eksikliği veya immün trombositopeni.

**Tetkikler**
İnvaziv olmayan: üre nefes testi ve dışkıda antijen testi. Endoskopide: histoloji için biyopsiler, hızlı üreaz testi, antibiyotik duyarlılığıyla kültür. Seroloji mevcut enfeksiyonu geçmiş enfeksiyondan ayıramaz. Proton pompası inhibitörleri, antibiyotikler ve bizmut yanlış negatif sonuçlara yol açar ve önceden kesilir.

**Görüntüleme**
Enfeksiyonu saptamak için görüntüleme kullanılmaz. Alarm bulguları veya daha yüksek kanser riski olduğunda biyopsili endoskopi tercih edilir.

## Ayırıcı tanı

- Fonksiyonel dispepsi
- NSAİİ'ye bağlı gastropati
- Gastroözofageal reflü hastalığı
- Mide kanseri
- Biliyer kolik
- Otoimmün atrofik gastrit

## Tedavinin amacı

Bakteriyi eradike etmek, ülserleri iyileştirmek, nüksü ve kanamayı önlemek ve mide kanseri riskini azaltmak; ardından eradikasyonun başarılı olduğunu doğrulamak.

## Tedavi

**Medikal**
Eradikasyon tedavisi: genellikle 14 gün süreyle, bizmutlu veya bizmutsuz olarak iki ya da üç antibiyotikle (penisilin, makrolid, nitroimidazol, tetrasiklin grupları) birleştirilen bir proton pompası inhibitörü.

**Medikal**
Rejim yerel antibiyotik direncine göre seçilir; makrolid direncinin yüksek olduğu yerlerde genellikle bizmut içeren dörtlü tedavi tercih edilir. Kılavuzlar farklılık gösterir.

**Medikal**
İlk tedavi başarısız olduğunda ikinci basamak veya kültüre dayalı tedavi.

**İzlem**
Tedaviden en az dört hafta sonra, asit baskılayıcı tedavi kesilmişken üre nefes testi veya dışkıda antijenle eradikasyonun doğrulanması.

**İzlem**
Yaygın atrofi veya intestinal metaplazide endoskopik sürveyans.

## Komplikasyonlar

- Duodenum ve mide ülserleri
- Üst gastrointestinal kanama ve perforasyon
- Atrofik gastrit ve intestinal metaplazi
- Mide adenokarsinomu
- Mide MALT lenfoması
- Demir ve B12 vitamini eksikliği

## Prognoz

Eradikasyon ülserlerin çoğunu iyileştirir ve ülser nüksünü belirgin biçimde azaltır; erken evre MALT lenfoması çoğu kez geriler. Atrofi gelişmeden önce yapılan eradikasyon mide kanseri riskini en çok azaltır. Enfeksiyonun yaygın olduğu yerlerde yeniden enfeksiyon mümkündür.

## Korunma

- Güvenli içme suyu, sanitasyon ve hijyen
- Yüksek riskli gruplarda test et ve tedavi et stratejileri
- Bazı kılavuzlarda mide kanseri hastalarının aile bireylerinin taranması

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Aktif H. pylori enfeksiyonunu hangi invaziv olmayan testler saptar?

Üre nefes testi ve dışkıda antijen testi. Seroloji yalnızca geçmiş veya mevcut maruziyeti gösterir.

## H. pylori testinden önce proton pompası inhibitörleri neden kesilir?

Bakteriyi baskılarlar ve nefes, dışkı ve üreaz testlerinde yanlış negatif sonuçlara yol açabilirler.

## Hangi süreç H. pylori'yi intestinal tip mide kanserine bağlar?

Correa kaskadı: kronik gastrit, atrofik gastrit, intestinal metaplazi, displazi, adenokarsinom.

## Hangi lenfoma yalnızca H. pylori eradikasyonuyla gerileyebilir?

Lokalize ve H. pylori pozitif olduğunda düşük dereceli mide MALT lenfoması.

## Eradikasyon rejiminin seçimini ne belirler?

Yerel antibiyotik direnci (özellikle makrolidlere), daha önceki antibiyotik kullanımı ve hasta alerjisi; direncin yüksek olduğu yerlerde bizmutlu dörtlü tedavi yaygındır.

## İlgili hastalıklar

- [Peptik ülser hastalığı](https://durgical.com/tr/hastaliklar/peptik-ulser-hastal-g/)
- [Mide kanseri](https://durgical.com/tr/hastaliklar/mide-kanseri/)
- [Üst gastrointestinal kanama](https://durgical.com/tr/hastaliklar/ust-gastrointestinal-kanama/)
- [Demir eksikliği anemisi](https://durgical.com/tr/hastaliklar/demir-eksikligi-anemisi/)
- [Gastroözofageal reflü hastalığı (GÖRH)](https://durgical.com/tr/hastaliklar/gastroozofageal-reflu-hastal-g/)

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

Kaynaklar: [Helicobacter Pylori](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK534233/) (StatPearls (NCBI Bookshelf), 2026).

[← Tüm hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/)

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/hastaliklar/helicobacter-pylori-gastriti/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/hastaliklar/helicobacter-pylori-gastriti/