[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/) › Minimal değişiklik hastalığı

# Minimal değişiklik hastalığı

Minimal değişiklik hastalığı, çocuklarda nefrotik sendromun en sık nedenidir: böbrekler protein kaçırır ve şişlik yapar, ama steroidler genelde etkilidir.

Güncellendi 1 Kas 2026

Bu sayfada

- Temeller Nedir
- Kimleri etkiler
- Nedenler
- Risk faktörleri
- Patofizyoloji
- Sınıflandırma
- Belirti ve bulgular
- Alarm bulguları
- Tanı
- Ayırıcı tanı
- Komplikasyonlar
- Prognoz
- Kendinizi sınayın
- Semiyolojide
- İlgili hastalıklar

- Tedavi Tedavinin amacı
- Tedavi

## Nedir

Işık mikroskobunda normal görünen glomerüllerle nefrotik sendroma yol açan bir podosit hastalığıdır; tek bulgu elektron mikroskobisinde podosit ayak çıkıntılarının silinmesidir (füzyonu). Çocuklarda nefrotik sendromun başlıca nedenidir.

3B'de görün

- [Böbrekler (renes)](https://durgical.com/tr/anatomi/bobrekler/)
- [Böbrek içi damarlar](https://durgical.com/tr/anatomi/bobrek-ici-damarlar/)
- [Sol renal ven (v. renalis sinistra)](https://durgical.com/tr/anatomi/sol-renal-ven/)

## Kimleri etkiler

Çocuklardaki nefrotik sendrom olgularının çoğuna, tipik olarak yaklaşık 2 ile 6 yaş arasında ve daha çok erkek çocuklarda, erişkin olguların ise daha küçük bir bölümüne (yaklaşık %10–15) yol açar. Ataklar sıklıkla bir solunum yolu enfeksiyonu veya alerjik reaksiyonu izler. Aynı tablo Kolombiya'daki pediatrik nefroloji servislerinde de görülür.

## Nedenler

- Primer (idiyopatik): olguların çoğu, özellikle çocuklarda; dolaşan faktörler ve anti-nefrin antikorları araştırılmaktadır
- İlaçlar: NSAİİ, lityum, interferon, bazı antibiyotikler
- Kanserler: Hodgkin lenfoma ve diğer lenfoid maligniteler
- Alerjiler ve atopi (polen, böcek sokmaları, besinler) ve yakın zamanda geçirilmiş enfeksiyonlar

## Risk faktörleri

- Çocuklukta 2–6 yaş ve erkek cinsiyet
- Atopi ve yakın zamanda geçirilmiş üst solunum yolu enfeksiyonu
- Düzenli NSAİİ kullanımı
- Erişkinlerde Hodgkin lenfoma

## Patofizyoloji

Muhtemelen T hücrelerinden veya dolaşan faktörlerden kaynaklanan bir immün sinyal podositleri hasarlar. Ayak çıkıntıları düzleşir ve kaynaşır, filtrasyon bariyeri yük seçiciliğini kaybeder; böylece albümin (ancak daha büyük proteinler değil) idrara kaçar (selektif proteinüri). Sonuç nefrotik tablodur: hipoalbüminemi, ödem, hiperlipidemi ile pıhtılaşma ve enfeksiyon eğilimi; kan basıncı ve böbrek işlevi genellikle normaldir.

## Sınıflandırma

- Steroide duyarlı (çocukların çoğu)
- Sık relaps yapan veya steroide bağımlı
- Steroide dirençli (biyopsi yapılmasını ve FSGS ya da genetik hastalık araştırılmasını gerektirir)

## Belirti ve bulgular

- Göz çevresinde, sabahları daha belirgin hızlı şişlik, ardından bacaklarda ve karında şişlik
- Köpüklü idrar
- Sıvı tutulmasına bağlı kilo artışı
- Çocuklarda asit ve skrotal ya da labiyal şişlik
- Yorgunluk ve iştahsızlık
- Genellikle idrarda gözle görülür kan yoktur ve kan basıncı normaldir

## Alarm bulguları

- Asiti olan bir çocukta karın ağrısıyla birlikte ateş (spontan bakteriyel peritonit)
- Şiş ekstremite, yan ağrısı veya nefes darlığı (venöz tromboz veya pulmoner emboli)
- Baş dönmesi, soğuk eller, karın ağrısı ve düşük idrar çıkışı (intravasküler volüm azalması)
- Yükselen kreatinin (akut böbrek hasarı, erişkinlerde daha sık)

## Tanı

**Klinik**
Yaygın ödemi, normal kan basıncı olan ve makroskobik hematürisi bulunmayan küçük bir çocuk biyopsi yapılmadan minimal değişiklik hastalığı olarak tedavi edilir; steroidlere yanıt tanıyı destekler.

**Tetkikler**
Yoğun protein gösteren idrar strip testi ve yüksek idrar protein/kreatinin oranı; düşük serum albümini; yüksek kolesterol; genellikle normal kreatinin ve kompleman. Böbrek biyopsisi (erişkinler, atipik çocuklar, steroid direnci) ışık mikroskobisinde normal glomerüller, negatif immünofloresan ve elektron mikroskobisinde ayak çıkıntılarının silinmesini gösterir.

**Görüntüleme**
Biyopsi öncesi böbrek ultrasonografisi; gerektiğinde efüzyonlar ve asit için akciğer grafisi veya ultrasonografi.

## Ayırıcı tanı

- Fokal segmental glomerüloskleroz
- Membranöz nefropati (erişkinler)
- Nefritik sendromlar (poststreptokokal, IgA nefropatisi)
- Ödemle seyreden kalp yetmezliği, siroz veya malnütrisyon
- Alerjik anjiyoödem

## Tedavinin amacı

Proteinüride remisyon sağlamak, ödemi kontrol etmek, enfeksiyon ve trombozu önlemek ve relaps yapan hastalarda steroidlerin kümülatif yan etkilerini sınırlamak.

## Tedavi

**Medikal**
İlk basamak oral glukokortikoidlerdir; çocukların çoğu yaklaşık dört hafta içinde remisyona girer.

**Medikal**
Sık relaps veya steroid bağımlılığında steroid koruyucu ajanlar: kalsinörin inhibitörleri, siklofosfamid, mikofenolat veya rituksimab.

**Medikal**
Ağır ödemde loop diüretikleri ve bazen albümin; sekonder formlarda nedenin tedavisi veya kesilmesi (NSAİİ, lenfoma).

**Yaşam tarzı**
Az tuzlu diyet; takvime göre pnömokok ve diğer aşılar (yüksek doz steroid sırasında canlı aşılar ertelenir).

**İzlem**
Hemşirelik bakımı: günlük tartı, alınan-çıkarılan sıvı takibi, relapsı saptamak için evde idrar strip testi, ödemli bölgelerde cilt bakımı, enfeksiyon, pıhtı ve steroid etkileri (büyüme, kan basıncı, glukoz, ruh hali) açısından izlem.

## Komplikasyonlar

- Relapslar (çocukların çoğunda) ve steroid toksisitesi
- Spontan bakteriyel peritonit ve selülit dahil enfeksiyonlar
- Venöz tromboembolizm
- Akut böbrek hasarı, esas olarak erişkinlerde
- Agresif diürezle hipovolemi

## Prognoz

Çok iyidir. Hastaların çoğu steroidlere yanıt verir ve uzun vadede böbrek işlevleri normal kalır; birçok çocukta relapslara karşın hastalık ergenliğe kadar geçer. Steroid direnci olağandışıdır ve FSGS gibi başka bir tanıyı düşündürür.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Minimal değişiklik hastalığında elektron mikroskobisi ne gösterir?

Podosit ayak çıkıntılarının diffüz silinmesi (füzyonu); ışık mikroskobisi normal, immünofloresan negatiftir.

## Minimal değişiklik hastalığının ilk basamak tedavisi nedir?

Glukokortikoidler; çocukların çoğu haftalar içinde remisyona girer.

## Erişkinlerde minimal değişiklik hastalığıyla klasik olarak hangi malignite ilişkilidir?

Hodgkin lenfoma.

## Minimal değişiklik hastalığındaki proteinüri neden selektif olarak adlandırılır?

Bariyer boyut engelini korurken yük seçiciliğini kaybettiği için esas olarak albümin kaybedilir.

## Semiyolojide

- [Nefrotik ve nefritik sendrom](https://durgical.com/tr/semiyoloji/nefrotik-ve-nefritik-sendrom/)

## İlgili hastalıklar

- [Nefrotik sendrom](https://durgical.com/tr/hastaliklar/nefrotik-sendrom/)
- [Fokal segmental glomerüloskleroz](https://durgical.com/tr/hastaliklar/fokal-segmental-glomeruloskleroz/)
- [Hodgkin lenfoma](https://durgical.com/tr/hastaliklar/hodgkin-lenfoma/)
- [Akut böbrek hasarı](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-bobrek-hasar/)
- [Derin ven trombozu](https://durgical.com/tr/hastaliklar/derin-ven-trombozu/)

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

Kaynaklar: [Minimal change disease: MedlinePlus Medical Encyclopedia](https://medlineplus.gov/ency/article/000496.htm) (MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine), 2024); [Nephrotic Syndrome in Adults](https://www.niddk.nih.gov/health-information/kidney-disease/nephrotic-syndrome-adults) (NIDDK (National Institutes of Health), 2024).

[← Tüm hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/)

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/hastaliklar/minimal-degisiklik-hastal-g/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/hastaliklar/minimal-degisiklik-hastal-g/