[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/) › Pnömotoraks

[Hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/) · [Göğüs (toraks)](https://durgical.com/tr/anatomi/bolge/gogus/)

# Pnömotoraks

Pnömotoraks, akciğer ile göğüs duvarı arasında hapsolan ve akciğeri kısmen veya tamamen söndüren havadır; tansiyon tipi hayatı tehdit eder.

Güncellendi 2026-10-29

## İlgili yapılar

Ne olduğunu görmek ve 3D açmak için birine dokunun.

- [Plevra](https://durgical.com/tr/anatomi/plevra/)
- [Sağ akciğer üst lobu](https://durgical.com/tr/anatomi/sag-akciger-ust-lobu/)
- [Sol akciğer üst lobu](https://durgical.com/tr/anatomi/sol-akciger-ust-lobu/)
- [Kaburgalar (costae)](https://durgical.com/tr/anatomi/kaburgalar/)
- [Alt interkostal sinirler (nn. intercostales)](https://durgical.com/tr/anatomi/alt-interkostal-sinirler/)
- [Arka interkostal arterler (aa. intercostales posteriores)](https://durgical.com/tr/anatomi/arka-interkostal-arterler/)
- [Vena cava superior (üst ana toplardamar)](https://durgical.com/tr/anatomi/vena-cava-superior/)
- [Trakea (soluk borusu)](https://durgical.com/tr/anatomi/trakea/)

## Nedir

Plevral boşlukta akciğeri kısmen veya tamamen söndüren hava. Spontan, travmatik veya iyatrojenik olabilir; tansiyon pnömotoraks hayatı tehdit eden bir acil durumdur.

## Kimleri etkiler

Primer spontan pnömotoraks tipik olarak uzun boylu, zayıf, çoğu sigara içen genç erkekleri etkiler. Sekonder formlar KOAH veya tüberküloz gibi akciğer hastalığı olan yaşlılarda görülür; travmatik pnömotoraks göğüs yaralanmasından sonra sıktır.

## Nedenler

- Primer spontan: küçük apikal blep'lerin yırtılması, bilinen akciğer hastalığı yok
- Sekonder spontan: KOAH, tüberküloz, pnömoni, kistik akciğer hastalığı
- Travmatik: penetran veya künt göğüs yaralanması, kaburga kırıkları
- İyatrojenik: santral kateter yerleştirme, akciğer biyopsisi, mekanik ventilasyon

## Risk faktörleri

- Uzun boylu, zayıf genç erkek
- Sigara içme (tütün ve esrar)
- Altta yatan akciğer hastalığı
- Geçirilmiş pnömotoraks
- Pozitif basınçlı ventilasyon
- Aile öyküsü (nadir bağ dokusu veya genetik hastalıklar)

## Patofizyoloji

Hava plevral boşluğa girer ve akciğerin elastik geri çekilmesi onu söndürür. Tansiyon pnömotoraksta tek yönlü bir kapak havanın girmesine izin verip çıkmasını engeller; basınç yükselir, mediastini iter, büyük venleri büker ve venöz dönüşü keserek obstrüktif şoka yol açar.

## Sınıflandırma

- Primer spontan
- Sekonder spontan
- Travmatik (açık veya kapalı)
- İyatrojenik
- Tansiyon pnömotoraks (her nedenle)

## Belirti ve bulgular

- Ani, tek taraflı plöritik göğüs ağrısı
- Nefes darlığı
- Etkilenen tarafta azalmış solunum sesleri
- Perküsyonda hipersonorite
- Göğüs ekspansiyonunda azalma
- Tansiyon: sıkıntı, taşikardi, hipotansiyon, dolgun boyun venleri, trakeanın etkilenen tarafın karşısına kayması

## Alarm bulguları

- Hipotansiyon, taşikardi veya şok bulguları
- Trakea deviasyonu ve dolgun boyun venleri
- Ağır hipoksemi
- Ventilatördeki veya travma hastasında hızlı kötüleşme
- Bilateral pnömotoraks

## Tanı

**Klinik**
Azalmış solunum sesleriyle birlikte ani plöritik ağrı ve nefes darlığı. Tansiyon pnömotoraks klinik bir tanıdır: görüntüleme beklenmeden hemen tedavi edilir.

**Tetkikler**
Nabız oksimetrisi ve kan gazları oksijenasyonu değerlendirir; göğüs ağrısının kardiyak nedenlerini dışlamak için EKG.

**Görüntüleme**
Akciğer grafisi, ötesinde akciğer izleri olmayan bir visseral [plevra](https://durgical.com/tr/anatomi/plevra/) çizgisi gösterir. Yatak başı ultrasonografi (akciğer kaymasının yokluğu) hızlı ve duyarlıdır; küçük veya karmaşık olgularda BT.

## Ayırıcı tanı

- Pulmoner emboli
- Akut miyokard enfarktüsü
- Pnömoni
- Amfizemde büyük bül
- Kardiyak tamponad (travmada)

## Tedavinin amacı

Tansiyon varsa hemen gidermek, akciğeri yeniden genişletmek, belirtileri gidermek ve nüksü önlemek.

## Tedavi

**Akut dönem**
Tansiyon pnömotoraks: hemen iğne veya parmakla dekompresyon, ardından göğüs tüpü.

**Konservatif**
Az belirtili küçük primer spontan pnömotoraks: oksijenle gözlem ve kontrol görüntüleme.

**Girişim**
Kılavuzlara göre daha büyük veya semptomatik primer pnömotoraksta iğne aspirasyonu.

**Girişim**
Sekonder, travmatik veya tekrarlayan olgularda ve ventilasyondaki hastalarda göğüs tüpü (tüp torakostomi).

**Cerrahi**
Süren hava kaçağı veya nüks durumunda blep rezeksiyonu ve plörodezle video yardımlı torakoskopik cerrahi.

## Komplikasyonlar

- Tansiyon pnömotoraks ve kardiyak arrest
- Süren hava kaçağı
- Nüks
- Re-ekspansiyon akciğer ödemi
- Hemopnömotoraks

## Prognoz

Primer spontan pnömotoraks genellikle iyi düzelir, ancak özellikle sigara içmeye devam edenlerde nüks sıktır. Akciğer rezervi düşük olduğundan sekonder pnömotoraks daha yüksek risk taşır.

## Korunma

- Sigaranın bırakılması
- Seçilmiş hastalarda nüks sonrasında plörodez veya cerrahi
- Santral kateter yerleştirme ve ventilasyon sırasında dikkatli teknik

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Primer spontan pnömotoraks tipik olarak kimde gelişir?

Bilinen akciğer hastalığı olmadan küçük apikal blep'lerin yırtılmasıyla, uzun boylu, zayıf, çoğu zaman sigara içen genç erkeklerde.

## Tansiyon pnömotoraks neden görüntülemeden önce tedavi edilmelidir?

Obstrüktif şokun klinik bir tanısıdır; grafi için beklemek ölümcül olabilir, bu nedenle hemen dekompresyon yapılır.

## Tansiyon pnömotoraksta trakea hangi yöne kayar?

Etkilenen tarafın karşısına; çünkü artan plevral basınç mediastini karşı tarafa iter.

## Hangi ultrasonografi bulgusu pnömotoraksı düşündürür?

Plevra çizgisinde akciğer kaymasının yokluğu; kaymanın yeniden başladığı «akciğer noktası» (lung point) tanıyı doğrular.

## İlgili hastalıklar

- [Kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH)](https://durgical.com/tr/hastaliklar/kronik-obstruktif-akciger-hastal-g/)
- [Plevral efüzyon](https://durgical.com/tr/hastaliklar/plevral-efuzyon/)
- [Pulmoner emboli](https://durgical.com/tr/hastaliklar/pulmoner-emboli/)
- [Kardiyak tamponad](https://durgical.com/tr/hastaliklar/kardiyak-tamponad/)
- [Akut perikardit](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-perikardit/)
- [Kaburga kırıkları](https://durgical.com/tr/hastaliklar/kaburga-k-r-klar/)
- [Yelken göğüs](https://durgical.com/tr/hastaliklar/yelken-gogus/)
- [Hemotoraks](https://durgical.com/tr/hastaliklar/hemotoraks/)

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

Kaynaklar: [Acute Pneumothorax Evaluation and Treatment](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK538316/) (StatPearls (NCBI Bookshelf), 2025).

[← Tüm hastalıklar](https://durgical.com/tr/hastaliklar/)

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/hastaliklar/pnomotoraks/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/hastaliklar/pnomotoraks/