[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Mikrobiyoloji](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/) › [Gram-pozitif çomaklar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/gram-pozitif-comaklar/) › Bacillus anthracis

# Bacillus anthracis

- Bakteri

## Gram pozitif?

Kalın peptidoglikan duvar: mor boyanır.

- Tamamlayıcı

Toprak ve çiftlik hayvanlarında bulunan, deri, akciğer veya bağırsak şarbonuna yol açan spor oluşturan bir bakteri; kişiden kişiye bulaşmaz.

Güncellendi 1 Kas 2026

Diğer adları: şarbon (anthrax)

## Hızlı bilgi

**Type**
Bakteri · [Gram-pozitif çomaklar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/gram-pozitif-comaklar/)

**Gram / shape**
Gram pozitif · Zincir yapan büyük çomaklar

**Spread**
Sporların solunması · Kontamine et yenmesi

**Causes**
Kutanöz

Bu sayfada

- Temeller Temel noktalar
- Özet bilgi
- Morfoloji
- Bulaş
- Virülans faktörleri
- Yol açtığı hastalıklar
- Tanı
- Korunma
- Akılda tutmak için
- Kendinizi sınayın
- İlişkili
- İlişkili hastalıklar
- Renklerin anlamı

- Klinik Klinik tablo

- Tedavi Tedavi

## Temel noktalar

- Polisakkarit yerine protein (poli-D-glutamat) kapsüllü klasik bakteri.
- Ağrısız siyah eskar (kutanöz form).
- Genişlemiş mediasten (inhalasyon formu).
- Ödem toksini = adenilat siklaz; letal toksin = metaloproteaz.
- Kişiden kişiye bulaşıcı değildir.

## Özet bilgi

**Gram**
Gram pozitif

**Şekil**
Zincir yapan büyük çomaklar («bambu kamışı»)

**Oksijen**
Aerop veya fakültatif anaerop

**Aile**
Bacillaceae

**Boyama**
Gram-pozitif; spor oluşturur

## Morfoloji

- Zincir yapan büyük Gram-pozitif çomaklar
- Protein kapsül (poli-D-glutamik asit); olağan polisakkarit kapsülün nadir bir istisnası
- Medusa başı koloniler; hareketsiz

## Bulaş

- Enfekte hayvanlarla veya hayvansal ürünlerle (deri, yün) temas
- Sporların solunması
- Kontamine et yenmesi
- Kişiden kişiye bulaşmaz

### İzolasyon önlemleri

Sağlık ekibinin standart önlemlere ek olarak uyguladıkları.

- Standart

## Virülans faktörleri

- Poli-D-glutamik asit kapsülü: antifagositik
- Ödem toksini (ödem faktörü + koruyucu antijen): adenilat siklaz
- Letal toksin (letal faktör + koruyucu antijen): sinyal yollarını bozan bir proteaz

## Yol açtığı hastalıklar

- Kutanöz, inhalasyon, gastrointestinal ve enjeksiyon şarbonu [Şarbon →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/sarbon/)

## Klinik tablo

- Ağrısız siyah eskar ve ödemle ülsere dönüşen papül
- İnhalasyon: mediasten genişlemesiyle şoka ilerleyen grip benzeri tablo
- Yaygın hastalıkta hemorajik menenjit

## Tanı

- Lezyon, kan veya plevral sıvının Gram boyaması ve kültürü
- Röntgen veya BT: genişlemiş mediasten ve plevral efüzyon
- Referans laboratuvarlarda PCR ve letal faktör saptanması

## Tedavi

Tedavi ve temas sonrası profilakside siprofloksasin veya doksisiklin gibi antibiyotikler; sistemik hastalıkta birden fazla antibiyotik, antitoksinler (monoklonal antikorlar) ve yoğun bakım desteği birlikte kullanılır.

Yalnızca ilaç grubu verilir; dozları ve tedavi şemalarını güncel kılavuza göre hekim belirler.

Farmakolojide:

- [Siprofloksasin](https://durgical.com/tr/farmakoloji/siprofloksasin/)
- [Doksisiklin](https://durgical.com/tr/farmakoloji/doksisiklin/)

## Korunma

- Olguların görüldüğü yerlerde çiftlik hayvanlarının aşılanması
- Yüksek riskli işlerde insan aşısı
- Spor maruziyetinden sonra antibiyotik profilaksisi ve aşı

## Akılda tutmak için

Anthrax Yunanca kömür sözcüğünden gelir: kömür gibi siyah, ama tuhaf biçimde ağrımayan bir eskar.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## B. anthracis kapsülünün özelliği nedir?

Diğer kapsüllü bakterilerdeki gibi polisakkarit değil, proteinden (poli-D-glutamik asit) oluşur.

## Hangi görüntüleme bulgusu inhalasyon şarbonunu düşündürür?

Sıklıkla plevral efüzyonla birlikte genişlemiş mediasten.

## Kutanöz şarbon lezyonu nasıl görünür?

Çevresinde ödem bulunan, ağrısız siyah eskarlı bir ülser.

## İlişkili

- [Bacillus cereus](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/bacillus-cereus/)
- [Clostridium tetani](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/clostridium-tetani/)

## İlişkili hastalıklar

- [Şarbon](https://durgical.com/tr/hastaliklar/sarbon/)

## Renklerin anlamı

**Gram pozitif**
Kalın peptidoglikan duvar: mor boyanır.

**Gram negatif**
Dış zarlı ince duvar: pembe boyanır.

**Aside dirençli**
Lipidden zengin duvar (mikobakteriler): Ziehl-Neelsen boyası.

[← Gruba dön: Gram-pozitif çomaklar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/gram-pozitif-comaklar/)

Mikroorganizmalar hakkında eğitim amaçlı içeriktir; tedavi rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [About Anthrax](https://www.cdc.gov/anthrax/about/index.html) (CDC, 2024); [Clinical Overview of Anthrax](https://www.cdc.gov/anthrax/hcp/clinical-overview/index.html) (CDC, 2024).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/bacillus-anthracis/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/bacillus-anthracis/