[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Mikrobiyoloji](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/) › Diğer DNA virüsleri

# Diğer DNA virüsleri

- Virüsler

Herpesvirüs olmayan DNA virüsleri: hepadna-, papilloma-, polyoma-, parvo-, adeno- ve poksvirüsler.

Güncellendi 1 Kas 2026

## Nedir

Bu grup birbirinden çok farklı DNA virüsü ailelerini bir araya getirir: hepatit B virüsü (bir hepadnavirüs), HPV, JC poliomavirüsü, parvovirüs B19, adenovirüsler ve poksvirüsler (mpox, molluscum contagiosum ve çiçek hastalığı). Sınavların sevdiği kuralları paylaşırlar: neredeyse hepsi DNA'larını çekirdekte kopyalar ve istisnalar klasik sorulardır.

## Ortak özellikleri

- Neredeyse hepsi çift sarmallıdır; parvovirüs B19 insanda hastalık yapan başlıca tek sarmallı DNA virüsüdür
- Neredeyse hepsi çekirdekte çoğalır; poksvirüsler kendi polimerazlarıyla sitoplazmada çoğalır
- Çıplak (zarfsız): HPV, poliomavirüsler, parvovirüs ve adenovirüs (dezenfektanlara dirençli)
- Zarflı: hepadnavirüsler ve poksvirüsler
- HBV bir DNA virüsü olmasına karşın ters transkriptaz kullanır

## Temel noktalar

- Parvovirüs B19 en küçük ve insanda hastalık yapan başlıca tek sarmallı DNA virüsüdür; poksvirüsler en büyükleridir ve sitoplazmada çoğalan tek virüslerdir.
- HBV'nin halkasal, kısmen çift sarmallı bir DNA'sı vardır ve ters transkriptazla bir RNA ara ürünü üzerinden çoğalır.
- Çıplak virüsler (adenovirüs, HPV, parvovirüs) alkole ve kurumaya dayanır: yüzeylerin ve ekipmanın temizliği çok önemlidir.
- Mpox çiçek hastalığından belirgin lenfadenopatiyle ayrılır; çiçek hastalığı eradike edilmiştir ve lezyonlarının hepsi aynı anda gelişir.
- Bilinmesi gereken onkojenik virüsler: HPV (serviks, anüs, orofarenks), HBV ve HCV (hepatoselüler karsinom), EBV (Burkitt, nazofarenks, Hodgkin), HHV-8 (Kaposi sarkomu) ve HTLV-1 (erişkin T hücreli lösemi/lenfoma).

## Gruptaki mikroorganizmalar

- [**Hepatit B virüsü** Karaciğeri enfekte eden bir virüs; temizlenebilir ya da kronikleşerek siroz ve karaciğer kanserine yol açabilir. Aşısı doğumdan itibaren yapılır. Sınav önceliği: yüksek](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/hepatit-b-virusu/)
- [**İnsan papillomavirüsü** Cinsel yolla bulaşan çok yaygın bir virüs; bazı tipleri siğile, bazıları ise kalıcı olduğunda serviks kanserine yol açar. Sınav önceliği: yüksek](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/insan-papillomavirusu/)
- [**JC poliomavirüsü** İnsanların çoğunun belirtisiz taşıdığı bir virüs; immün sistemi baskılanmışlarda beyindeki miyelini yıkar (PML). Sınav önceliği: orta](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/jc-poliomavirusu/)
- [**Parvovirüs B19** Çocuklarda beşinci hastalığa (kırmızı yanaklar) yol açan, ağır anemiye neden olabilen ve fetüse zarar verebilen çok küçük bir virüs. Sınav önceliği: orta](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/parvovirus-b19/)
- [**Adenovirüs** Soğuk algınlığı, boğaz ağrısı, konjonktivit ve ishalden sorumlu zarfsız bir virüs; birçok dezenfektana dirençlidir ve salgınlara yol açar. Sınav önceliği: orta](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/adenovirus/)
- [**Mpox virüsü** Şişmiş lenf nodlarıyla birlikte deri ve mukoza lezyonlarına yol açan bir poksvirüs; 2022 ve 2024'te dünya çapında salgınlara neden olmuştur. Sınav önceliği: orta](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/mpox-virusu/)
- [**Molluscum contagiosum virüsü** Çoğunlukla çocuklarda ortası çukur, inci gibi küçük kabarcıklara yol açan bir poksvirüs; genellikle kendiliğinden geçer. Tamamlayıcı](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/molluscum-contagiosum-virusu/)
- [**Variola virüsü** Aşılama sayesinde 1980'de eradike edilen çiçek hastalığının poksvirüsü; artık yalnızca yetkili laboratuvarlarda bulunur. Tamamlayıcı](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/variola-virusu/)

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Sitoplazmada çoğalan tek DNA virüsü ailesi hangisidir?

Kendi DNA'ya bağımlı DNA polimerazını taşıyan poksvirüsler (çiçek hastalığı, mpox, molluscum contagiosum).

## Hangi DNA virüsünün genomu tek sarmallıdır?

Aynı zamanda en küçük DNA virüsü olan ve zarfı bulunmayan parvovirüs B19.

## Hangi DNA virüsü ters transkriptaz kullanır?

Hepatit B virüsü: DNA'sını kapsidin içinde pregenomik bir RNA'dan kopyalar.

[← Tüm mikrobiyoloji](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/)

Mikroorganizmalar hakkında eğitim amaçlı içeriktir; tedavi rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [Hepatitis B](https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/hepatitis-b) (WHO, 2025); [Human papillomavirus and cancer](https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/human-papilloma-virus-and-cancer) (WHO, 2024); [Clinical Overview of Adenovirus](https://www.cdc.gov/adenovirus/hcp/clinical-overview/index.html) (CDC, 2024); [Mpox](https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/mpox) (WHO, 2025).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/diger-dna-virusleri/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/diger-dna-virusleri/