[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Mikrobiyoloji](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/) › [Diğer Gram-negatif çomaklar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/diger-gram-negatif-comaklar/) › Haemophilus influenzae

# Haemophilus influenzae

- Bakteri

## Gram negatif?

Dış zarlı ince duvar: pembe boyanır.

## Damlacık?

Bir metreden yakın mesafede cerrahi maske; tek kişilik oda.

- Sınav önceliği: orta

Bir boğaz bakterisi. Tip b, aşıdan önce çocuklarda menenjit ve epiglotite yol açıyordu; kapsülsüz suşlar kulak ve sinüs enfeksiyonlarına neden olur.

Güncellendi 1 Kas 2026

Diğer adları: Hib, Haemophilus influenzae tip b

## Hızlı bilgi

**Type**
Bakteri · [Diğer Gram-negatif çomaklar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/diger-gram-negatif-comaklar/)

**Gram / shape**
Gram negatif · Pleomorfik kokobasil

**Spread**
Solunum damlacıkları ve salgılarla temas

**Causes**
Akut epiglotit · Akut otitis media · Akut sinüzit

**Treatment**
İnvaziv hastalık

Bu sayfada

- Temeller Temel noktalar
- Özet bilgi
- Morfoloji
- Bulaş
- Virülans faktörleri
- Yol açtığı hastalıklar
- Tanı
- Korunma
- Kolombiya'da
- Akılda tutmak için
- Kendinizi sınayın
- İlişkili
- İlişkili hastalıklar
- Renklerin anlamı

- Klinik Klinik tablo

- Tedavi Tedavi

## Temel noktalar

- X ve V faktörlerini gerektirir: çikolata agar; kanlı agarda S. aureus çevresinde satellitizm.
- Tip b PRP kapsülü: konjuge aşının temeli.
- Ateşli, salyası akan, tripod duruşundaki aşılanmamış çocuk: epiglotit; havayolu güvenceye alınmadan boğazı muayene etmeyin.
- Tiplendirilemeyen suşlar: otit, sinüzit, konjonktivit ve KOAH alevlenmeleri; aşı bunları kapsamaz.
- İnvaziv Hib hastalığının temaslılarında rifampisin profilaksisi.

## Özet bilgi

**Gram**
Gram negatif

**Şekil**
Pleomorfik kokobasil

**Oksijen**
Fakültatif anaerob

**Aile**
Pasteurellaceae

**Boyama**
Gram: küçük kırmızı kokobasiller

## Morfoloji

- Biçimi değişken, küçük Gram-negatif kokobasil
- X faktörü (hemin) ve V faktörü (NAD) gerektirir: çikolata agarda ürer
- Kanlı agarda yalnızca V faktörünü salan S. aureus kolonilerinin çevresinde ürer (satellitizm)
- Altı kapsül tipi (a–f); tip b en virülanıdır. Tiplendirilemeyen suşların kapsülü yoktur

## Bulaş

- Solunum damlacıkları ve salgılarla temas; olağan kaynak sağlıklı taşıyıcılardır
- Doğum kanalından yenidoğana
- İnvaziv Hib hastalığında antibiyotiğin 24. saatine kadar (standart önlemlere ek olarak) damlacık önlemleri

**Rezervuar:** Yalnızca insan (nazofarenks)

### İzolasyon önlemleri

Sağlık ekibinin standart önlemlere ek olarak uyguladıkları.

**Damlacık**
Bir metreden yakın mesafede cerrahi maske; tek kişilik oda.

## Virülans faktörleri

- Tip b poliribozil-ribitol-fosfat (PRP) kapsülü: fagositozu engeller ve kan dolaşımına geçişe izin verir
- IgA proteaz: mukoza kolonizasyonu
- Lipooligosakkarit: inflamasyon
- Bazı suşlar beta-laktamaz üretir

## Yol açtığı hastalıklar

- Aşılanmamış küçük çocuklarda bakteriyel menenjit (Hib) [Bakteriyel menenjit →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/bakteriyel-menenjit/)
- Akut epiglotit: havayolu acili [Akut epiglottit →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-epiglottit/)
- Akut otitis media (tiplendirilemeyen suşlar) [Akut otitis media →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-otitis-media/)
- Akut sinüzit (tiplendirilemeyen suşlar) [Akut rinosinüzit →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-rinosinuzit/)
- Pnömoni ve tiplendirilemeyen suşlara bağlı KOAH alevlenmeleri [Toplum kökenli pnömoni →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/toplum-kokenli-pnomoni/)

## Klinik tablo

- Epiglotit: yüksek ateş, salya akması, boğuk ses, ağrılı yutma ve tripod duruşu; yan boyun grafisinde «başparmak işareti»
- Ayrıca Hib selüliti, septik artrit ve bakteriyemi
- Tiplendirilemeyen suşlara bağlı pürülan konjonktivit

## Tanı

- Çikolata agarda BOS, kan ya da salgı kültürü
- Gram boyama: Gram-negatif kokobasiller
- BOS'ta kapsül antijeni ya da PCR
- Epiglotitte boğaz muayenesinden önce havayolu güvenceye alınmalıdır

## Tedavi

İnvaziv hastalık (menenjit, epiglotit): seftriakson gibi üçüncü kuşak sefalosporinler. Otit ve sinüzit: amoksisilin ya da beta-laktamaz varlığında amoksisilin-klavulanik asit. İnvaziv bir olgunun temaslıları yerel kurallara göre rifampisin kemoprofilaksisi alır.

Yalnızca ilaç grubu verilir; dozları ve tedavi şemalarını güncel kılavuza göre hekim belirler.

Farmakolojide:

- [Seftriakson](https://durgical.com/tr/farmakoloji/seftriakson/)
- [Amoksisilin](https://durgical.com/tr/farmakoloji/amoksisilin/)
- [Rifampisin](https://durgical.com/tr/farmakoloji/rifampisin/)

## Korunma

- Hib konjuge aşısı (bir taşıyıcı proteine bağlı PRP)
- Seçilmiş temaslılarda rifampisin kemoprofilaksisi
- İnvaziv hastalıkta damlacık önlemleri

**Aşı:** Hib konjuge aşısı Kolombiya'nın PAI'sinde beşli (DTP, hepatit B ve Hib) ya da altılı aşı içinde yer alır; yaşamın ilk aylarında bir seri ve bir rapel uygulanır. Tiplendirilemeyen suşlara karşı korumaz.

## Kolombiya'da

PAI aşılaması sayesinde Hib menenjiti ve epiglotiti Kolombiya'da artık seyrektir; bakteriyel menenjit SIVIGILA'da bildirimi zorunlu bir olaydır.

## Akılda tutmak için

«Haemophilus bir X ve bir V ister»: hemin (X) ve NAD (V) olmadan üremez, çikolata agar ikisini de sağlar.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Haemophilus influenzae hangi iki üreme faktörüne gereksinim duyar?

X faktörü (hemin) ve V faktörü (NAD).

## Haemophilus satellitizmi nedir?

Kanlı agarda yalnızca, V faktörünü salan ve eritrositleri parçalayan S. aureus kolonilerinin çevresinde ürer.

## Konjuge aşıda Hib'in hangi bileşeni kullanılır?

Bir taşıyıcı proteine bağlı kapsül polisakkariti poliribozil-ribitol-fosfat (PRP).

## Epiglotitte hangi klasik radyolojik bulgu görülür?

«Başparmak işareti»: yan boyun grafisinde şişmiş epiglot.

## Hib aşısı neden Haemophilus'a bağlı kulak enfeksiyonlarının çoğunu önlemez?

Bu enfeksiyonlar, aşının hedef aldığı tip b kapsülü taşımayan tiplendirilemeyen suşlardan kaynaklanır.

## İlişkili

- [Neisseria meningitidis](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/neisseria-meningitidis/)
- [Moraxella catarrhalis](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/moraxella-catarrhalis/)
- [Bordetella pertussis](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/bordetella-pertussis/)

## İlişkili hastalıklar

- [Bakteriyel menenjit](https://durgical.com/tr/hastaliklar/bakteriyel-menenjit/)
- [Akut epiglottit](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-epiglottit/)
- [Akut otitis media](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-otitis-media/)
- [Akut rinosinüzit](https://durgical.com/tr/hastaliklar/akut-rinosinuzit/)
- [Toplum kökenli pnömoni](https://durgical.com/tr/hastaliklar/toplum-kokenli-pnomoni/)

## Renklerin anlamı

**Gram pozitif**
Kalın peptidoglikan duvar: mor boyanır.

**Gram negatif**
Dış zarlı ince duvar: pembe boyanır.

**Aside dirençli**
Lipidden zengin duvar (mikobakteriler): Ziehl-Neelsen boyası.

**Temas**
Önlük ve eldiven; hastaya özel ekipman. C. difficile için su ve sabunla el yıkama.

**Damlacık**
Bir metreden yakın mesafede cerrahi maske; tek kişilik oda.

**Havayolu**
N95 solunum maskesi ve negatif basınçlı oda.

[← Gruba dön: Diğer Gram-negatif çomaklar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/diger-gram-negatif-comaklar/)

Mikroorganizmalar hakkında eğitim amaçlı içeriktir; tedavi rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [Chapter 8: Haemophilus influenzae](https://www.cdc.gov/pinkbook/hcp/table-of-contents/chapter-8-haemophilus-influenzae.html) (CDC, 2024); [About Haemophilus influenzae Disease](https://www.cdc.gov/hi-disease/about/index.html) (CDC, 2026).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/haemophilus-influenzae/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/haemophilus-influenzae/
