[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Mikrobiyoloji](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/) › [Klinik önemi olan diğer mantarlar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/klinik-onemi-olan-diger-mantarlar/) › Miçetom etkenleri

# Miçetom etkenleri

- Mantar
- Tamamlayıcı

Neredeyse her zaman ayakta görülen, bir diken batmasıyla giren kronik deri ve kemik enfeksiyonu. Grenli irin akıtan şişlikler oluşturur.

Güncellendi 1 Kas 2026

Diğer adları: Madura ayağı, maduromikoz

## Hızlı bilgi

**Type**
Mantar · [Klinik önemi olan diğer mantarlar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/klinik-onemi-olan-diger-mantarlar/)

**Spread**
Kişiden kişiye bulaşmaz

**Causes**
Miçetom

**Treatment**
Tedavi etkene bağlıdır

Bu sayfada

- Temeller Temel noktalar
- Özet bilgi
- Morfoloji
- Bulaş
- Virülans faktörleri
- Yol açtığı hastalıklar
- Tanı
- Korunma
- Kolombiya'da
- Akılda tutmak için
- Kendinizi sınayın
- İlişkili
- İlişkili hastalıklar
- Renklerin anlamı

- Klinik Klinik tablo

- Tedavi Tedavi

## Temel noktalar

- Triad: ağrısız şişlik, sinüs ağızları ve grenler.
- Önce etkenin mantar mı (eumiçetom) yoksa bakteri mi (aktinomiçetom) olduğunu belirleyin: tüm tedavi buna göre değişir.
- Siyah grenler: Madurella'yı düşünün (eumiçetom); kırmızı grenler: Actinomadura pelletieri (aktinomiçetom).
- DSÖ onu ihmal edilmiş tropikal hastalıklar arasında sayar.

## Özet bilgi

**Aile**
Eumiçetom: ör. Madurella mycetomatis; aktinomiçetom: Nocardia, Actinomadura, Streptomyces

**Tip**
Tek bir tür değil, bir sendrom: 70'ten fazla etken; mantarlar (eumiçetom) ya da aerobik aktinomisetler (aktinomiçetom)

**Boyama**
Grenler: Gram (aktinomiçetomda ince Gram-pozitif filamentler), PAS ya da Grocott (eumiçetomda geniş hifler)

**Boyut**
Çıplak gözle görülebilen, etkene göre renkli grenler

## Morfoloji

- Gren: etkenin, çevresi inflamasyonla sarılı kompakt bir mikrokolonisi; akıntıdan ya da biyopsiyle alınır.
- Eumiçetom: geniş, bölmeli hifler içeren grenler; Madurella mycetomatis grenleri melanin nedeniyle siyahtır.
- Aktinomiçetom: çok ince bakteriyel filamentlerden oluşan grenler; genellikle beyaz ya da sarı, Actinomadura pelletieri'de kırmızı.

## Bulaş

- Kontamine toprak ya da bitkisel materyalin (diken, kıymık, taş) deriye travmatik inokülasyonu.
- Yalınayak yürüme ve tarım ya da beden işçiliğiyle risk artar.
- Kişiden kişiye bulaşmaz.

**Rezervuar:** Kurak tropik ve subtropik bölgelerin toprağı, bitki örtüsü ve suyu

### İzolasyon önlemleri

Sağlık ekibinin standart önlemlere ek olarak uyguladıkları.

- Standart

## Virülans faktörleri

- Grenler etkeni bağışıklık sisteminden ve ilaçlardan korur.
- Madurella melanini in vitro azol etkinliğini azaltır.
- Doku planları boyunca yavaş yayılım: deri, deri altı doku, kas ve kemik; ekstremitede deformiteye yol açar.

## Yol açtığı hastalıklar

- Miçetom (eumiçetom ya da aktinomiçetom), çoğunlukla ayakta [Misetom (aktinomisetom ve ömisetom) →](https://durgical.com/tr/hastaliklar/misetom/)

## Klinik tablo

- Aylar ya da yıllar içinde büyüyen, grenli irin akıtan sinüs ağızları olan ağrısız bir nodül.
- Aktinomiçetom kemiğe daha hızlı ulaşır ve göğüs, karın ya da başta daha sık görülür.
- Tedavi edilmezse osteomiyelite, deformiteye ve sakatlığa, bazen de amputasyona yol açar.

## Tanı

- Aspirasyon ya da biyopsiyle alınan grenlerin direkt incelemesi ve boyanması: mantarı bakteriden ayırır ve bu ayrım tedaviyi belirler.
- Grenin kültürü (türü yanlış tanımlayabilir) ve PCR; en güvenilir yöntemdir ama pahalıdır ve standardizasyonu zayıftır.
- Kemik tutulumunu görmek için görüntüleme (röntgen, MR).

## Tedavi

Tedavi etkene bağlıdır: aktinomiçetom uzun süreli kombine antibiyotiklere (ör. trimetoprim-sülfametoksazol, amikasin) yanıt verir ve iyileşme oranları yüksektir; eumiçetom azol antifungaller (başlıca itrakonazol) ve neredeyse her zaman cerrahi gerektirir, nüksler sıktır.

Yalnızca ilaç grubu verilir; dozları ve tedavi şemalarını güncel kılavuza göre hekim belirler.

Farmakolojide:

- [Trimetoprim](https://durgical.com/tr/farmakoloji/trimetoprim/)
- [Amikasin](https://durgical.com/tr/farmakoloji/amikasin/)
- [İtrakonazol](https://durgical.com/tr/farmakoloji/itrakonazol/)

## Korunma

- Endemik kırsal bölgelerde ayakkabı giymek.
- Ayaktaki her kronik nodülün erken değerlendirilmesi: erken tanı sakatlığı önler.

## Kolombiya'da

Amerika kıtasında aktinomiçetom baskındır ve Nocardia brasiliensis bölgedeki en sık etkenlerinden biridir; Kolombiya kırsal kesim işçilerinde sporadik olgular bildirmektedir. Bildirimi zorunlu bir olay değildir ve ulusal veriler yoktur.

## Akılda tutmak için

Gren püskürten bacaları olan bir ayak: her sinüs bir bacadır ve gren siyahsa suçlu mantardır.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Bir miçetomun eumiçetom mu yoksa aktinomiçetom mu olduğunu bilmek neden önemlidir?

Aktinomiçetom bakteriyeldir ve genellikle antibiyotiklerle iyileşir; eumiçetom mantar kaynaklıdır, antifungallere zayıf yanıt verir ve neredeyse her zaman cerrahi gerektirir.

## Miçetom nasıl edinilir?

Toprağın ya da bitki artıklarının küçük bir yaraya inokülasyonuyla, örneğin yalınayak yürürken batan bir dikenle. Bulaşıcı değildir.

## Miçetom akıntısında siyah bir gren neyi düşündürür?

Eumiçetomu; tipik etkeni pigmenti melanin olan Madurella mycetomatis'tir.

## İlişkili

- [Nocardia](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/nocardia/)
- [Actinomyces israelii](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/actinomyces-israelii/)
- [Sporothrix schenckii](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/sporothrix-schenckii/)
- [Kromoblastomikoz etkenleri (Fonsecaea ve diğer pigmentli mantarlar)](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/kromoblastomikoz-etkenleri/)

## İlişkili hastalıklar

- [Misetom (aktinomisetom ve ömisetom)](https://durgical.com/tr/hastaliklar/misetom/)

## Renklerin anlamı

**Gram pozitif**
Kalın peptidoglikan duvar: mor boyanır.

**Gram negatif**
Dış zarlı ince duvar: pembe boyanır.

**Aside dirençli**
Lipidden zengin duvar (mikobakteriler): Ziehl-Neelsen boyası.

[← Gruba dön: Klinik önemi olan diğer mantarlar](https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/gruplar/klinik-onemi-olan-diger-mantarlar/)

Mikroorganizmalar hakkında eğitim amaçlı içeriktir; tedavi rehberi değildir ve bir sağlık profesyonelinin önerisinin yerini tutmaz. Doz bilgisi içermez.

Kaynaklar: [Mycetoma](https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/mycetoma) (WHO, 2022); [Mycetoma Basics | Mycetoma | CDC](https://www.cdc.gov/mycetoma/about/index.html) (CDC, 2024).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/micetom-etkenleri/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/mikrobiyoloji/micetom-etkenleri/
