[Durgical](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [DurgiPedia](https://durgical.com/tr/durgipedia/) › [Semiyoloji](https://durgical.com/tr/semiyoloji/) › [Anamnez ve hasta görüşmesi](https://durgical.com/tr/semiyoloji/areas/history/) › Hemşirelik değerlendirmesi: baştan ayağa ve odaklı değerlendirme

# Hemşirelik değerlendirmesi: baştan ayağa ve odaklı değerlendirme

- Konu

Hemşirelik değerlendirmesi, hemşirelik sürecinin ilk aşamasıdır: bakımı planlamak için hasta hakkında veri toplanır.

Güncellendi 1 Kas 2026

## Temel noktalar

- Türleri: başlangıç veya kapsamlı (baştan ayağa), soruna odaklı, acil (önce ABC) ve zaman içinde tekrarlanan.
- Subjektif veriler (hastanın veya ailenin bildirdikleri) ve objektif veriler (vital bulgular, muayene, sonuçlar).
- Birincil kaynak: hastanın kendisi; ikincil kaynaklar: aile, tıbbi kayıt, diğer sağlık profesyonelleri.
- Karında sıra değişir: inspeksiyon, oskültasyon, perküsyon ve palpasyon; böylece bağırsak sesleri değişmez.
- Kolombiya'da hemşirelik değerlendirmesi sıklıkla Marjory Gordon'un 11 fonksiyonel sağlık örüntüsüne göre düzenlenir.
- Anormal bir bulgu veya akut değişiklik, SBAR gibi yapılandırılmış bir formatla derhal ekibe bildirilir.

## Nedir

Değerlendirme, hemşirelik sürecinin (değerlendirme, tanılama, planlama, uygulama ve sonuç değerlendirme) ilk aşamasıdır. Başlangıç veya kapsamlı (yatışta baştan ayağa), tek bir soruna odaklı, acil (havayolu, solunum ve dolaşıma odaklı) ya da zaman içinde tekrarlanan (time-lapsed) olabilir. Hastanın bildirdiği subjektif verileri ve hemşirenin ölçtüğü veya gözlemlediği objektif verileri birleştirir.

## Temel bilgiler

- Odaklı değerlendirme: mevcut soruna yöneliktir, örneğin göğüs ağrısı veya ameliyat sonrası dönem.
- Acil değerlendirme: önce havayolu, solunum ve dolaşım; ardından ikincil değerlendirme.
- Sık kullanılan ölçekler: ağrı, Glasgow, düşme riski ve basınç yarası riski.
- Değerlendirme süreklidir: hastanın durumuna ve bakım planına göre tekrarlanır.

## Adım adım

- El hijyeni sağlayın, kendinizi tanıtın, kimliği iki tanımlayıcıyla doğrulayın ve işlemi açıklayın.
- Genel izlenim: bilinç düzeyi, görünüm, solunum güçlüğü, ağrı.
- Vital bulgular ve ağrı skoru: 'Sıfırdan ona kadar, şu anda ağrınız ne kadar?'
- Baş ve boyun, göğüs (solunum ve kardiyovasküler), karın, genitoüriner sistem ve ekstremiteler, baştan ayağa sırasıyla.
- Tüm vücutta deri: bütünlük, basınç bölgeleri, yaralar, kateterler ve tüpler.
- Riskler: düşme, basınç yaraları, beslenme, boşaltım, uyku ve öz bakım.
- Bulguları kaydedin ve bir önceki değerlendirmeyle karşılaştırın.
- Değişiklikleri bildirin: durum, öykü, değerlendirme ve öneri (SBAR).

## Akılda tutmak için

Baştan ayağa ve en ağırdan en hafife: önce hayatı tehdit eden, sonra tam tarama.

## Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

## Hemşirelik sürecinin aşamaları nelerdir?

Değerlendirme, hemşirelik tanısı, planlama, uygulama ve sonuç değerlendirme.

## Karın hangi sırayla muayene edilir ve neden?

İnspeksiyon, oskültasyon, perküsyon ve palpasyon: dokunmadan önce dinlemek bağırsak seslerinin değişmesini önler.

## Kapsamlı değerlendirme odaklı değerlendirmeden nasıl ayrılır?

Kapsamlı değerlendirme tüm vücudu kapsar ve yatışta bir başlangıç durumu belirler; odaklı değerlendirme ise ağrı veya yara gibi belirli bir soruna yöneliktir.

## Bir bulguyu bildirirken SBAR neyin kısaltmasıdır?

Durum (situation), öykü (background), değerlendirme (assessment) ve öneri (recommendation): veri atlamadan ekibe bildirim için sabit bir sıra.

## İlişkili konular

- [Vital bulgular: nedir ve nasıl kaydedilir](https://durgical.com/tr/semiyoloji/vital-bulgular-nedir-ve-nas-l-kaydedilir/)
- [Ağrı değerlendirmesi ve ağrı skalaları](https://durgical.com/tr/semiyoloji/agr-degerlendirmesi-ve-agr-skalalar/)
- [Bilinç düzeyi ve Glasgow Koma Skalası](https://durgical.com/tr/semiyoloji/bilinc-duzeyi-ve-glasgow-koma-skalas/)
- [Karın oskültasyonu: bağırsak sesleri ve üfürümler](https://durgical.com/tr/semiyoloji/kar-n-oskultasyonu-bag-rsak-sesleri-ve-ufurumler/)
- [Erken uyarı skorları: NEWS2 ve qSOFA](https://durgical.com/tr/semiyoloji/erken-uyar-skorlar-news2-ve-qsofa/)
- [Kapsamlı geriatrik değerlendirme: fonksiyon, biliş, düşmeler](https://durgical.com/tr/semiyoloji/kapsaml-geriatrik-degerlendirme-fonksiyon-bilis-dusmeler/)

## İlişkili hastalıklar

- [Basınç yaralanması (bası yarası)](https://durgical.com/tr/hastaliklar/bas-nc-yaralanmas/)
- [Yaşlı erişkinlerde düşmeler](https://durgical.com/tr/hastaliklar/yasl-eriskinlerde-dusmeler/)

[← Tüm semiyoloji](https://durgical.com/tr/semiyoloji/)

Klinik muayeneye dair eğitim amaçlı içeriktir; eğitici gözetiminde öğrenilir ve uygulanır. Bir sağlık profesyonelinin değerlendirmesinin yerini tutmaz ve kendi kendine tanı koymak için kullanılmaz.

Kaynaklar: [Medical History](https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK534249/) (StatPearls (NCBI Bookshelf), 2026).

## **Bir hata mı buldunuz?** Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek. Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

---
Source: https://durgical.com/tr/semiyoloji/hemsirelik-degerlendirmesi-bastan-ayaga-ve-odakl-degerlendirme/
License: CC BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/). Cite as: DurgiPedia (durgical.com), https://durgical.com/tr/semiyoloji/hemsirelik-degerlendirmesi-bastan-ayaga-ve-odakl-degerlendirme/