Skolyoz !

Skolyoz, omurların dönmesiyle birlikte omurganın yana eğriliğidir; en sık biçimi ergenlikte bilinen bir neden olmadan başlar.

Güncellendi 2026-10-29

İlgili yapılar

Ne olduğunu görmek ve 3D açmak için birine dokunun.

Nedir

Omurganın, röntgende Cobb açısıyla ölçülen 10 derece veya daha fazla yana eğriliği ile vertebral rotasyonun birlikte olduğu üç boyutlu deformitesidir. En sık biçimi adölesan idiyopatik skolyozdur.

Kimleri etkiler

Adölesan idiyopatik skolyoz yaklaşık 10 yaşından iskelet olgunluğuna kadar ortaya çıkar. Küçük eğrilikler iki cinsiyette benzer sıklıktadır, ancak ilerleyen ve tedavi gerektiren eğrilikler kızlarda çok daha sıktır. Okul taraması uygulamaları ülkeler arasında farklılık gösterir.

Nedenler

İdiyopatik (olguların çoğu): infantil, jüvenil veya adölesan; muhtemelen genetik bileşeni olan çok etkenli
Doğumsal: hemivertebralar veya segmente olmamış barlar gibi vertebra malformasyonları
Nöromüsküler: serebral palsi, kas distrofisi, spinal müsküler atrofi, miyelomeningosel
Sendromik: Marfan sendromu, nörofibromatozis, bağ dokusu hastalıkları
Yaşlı erişkinlerde dejeneratif (de novo) skolyoz

Risk faktörleri

Kadın cinsiyet (ilerleme açısından)
Aile öyküsü
Hızlı büyüme: puberte büyüme atağından önce veya atak sırasında
İskelet olgunlaşmamışlığı (düşük Risser evresi, menarştan önce)
Tanı anında daha büyük eğrilik

Patofizyoloji

Omurga yana doğru eğrilir ve omurlar konveksiteye doğru dönerek kaburgaları da beraberinde çeker ve bir kaburga kamburu oluşturur. Büyüme sırasında büyüme plaklarının asimetrik yüklenmesi omurların kamalaşmasına ve eğriliğin ilerlemesine yol açar. Büyük torakal eğrilikler göğüs hacmini azaltır ve akciğer işlevini kısıtlayabilir.

Sınıflandırma

Nedene göre: idiyopatik, doğumsal, nöromüsküler, sendromik, dejeneratif
Başlangıç yaşına göre (idiyopatik): infantil (3 yaş altı), jüvenil (3–10), adölesan (10 yaşından olgunluğa kadar)
Eğriliğin yerine göre: torakal, torakolomber, lomber, çift majör
Ergenlikteki en sık örüntü: sağ torakal eğrilik; sol torakal eğrilik atipiktir ve altta yatan bir neden araştırılmasını gerektirir

Belirti ve bulgular

Omuz veya skapula asimetrisi
Eşit olmayan bel çizgisi veya eğik görünen pelvis
Öne eğilince görülen kaburga kamburu
Gövdenin bir yana kayması
Ergenlerde genellikle ağrısızdır; sırt ağrısı dejeneratif eğrilikleri olan erişkinlerde daha sıktır

Tanı

Klinik: Adams öne eğilme testi kaburga veya lomber kamburu gösterir; skolyometre gövde rotasyonunu ölçer. Muayenede bacak uzunlukları, deri, eklemler ve tam nörolojik muayene yer alır.
Tetkikler: Rutin laboratuvar testi yoktur; yalnızca bir sendrom düşünülüyorsa genetik veya diğer incelemeler yapılır.
Görüntüleme: Ayakta tüm omurga posteroanterior ve yan grafileri Cobb açısını ve iskelet olgunluğunu (Risser belirtisi) ölçer. Atipik eğrilikler, erken başlangıç, ağrı veya nörolojik bulgularda siringomiyeli, gergin omurilik (tethered cord) veya tümör aramak için MR.

Ayırıcı tanı

Bacak uzunluk farkına bağlı postüral (fonksiyonel) skolyoz
Ağrıya bağlı antaljik skolyoz (disk hernisi, osteoid osteoma)
Doğumsal vertebra malformasyonu
Nöromüsküler hastalık
İntraspinal anomali (siringomiyeli, gergin omurilik, tümör)
Scheuermann kifozu

Tedavinin amacı

Büyüme sırasında eğriliğin ilerlemesini durdurmak, gövde dengesini ve akciğer işlevini korumak ve eğrilik büyükse deformiteyi cerrahi olarak düzeltmek.

Tedavi

İzlem: Küçük eğriliklerde, özellikle iskelet olgunluğuna yakın dönemde, periyodik grafilerle izlem.
Konservatif: İskelet olgunluğuna ulaşmamış hastada orta dereceli eğriliklerde korse; amacı eğriliği düzeltmek değil, ilerlemeyi durdurmaktır. Eşik değerler kılavuzlar arasında farklıdır.
Rehabilitasyon: Destek olarak skolyoza özgü egzersizler ve fizik tedavi; tek başlarına ilerlemeyi durdurduklarına ilişkin kanıtlar sınırlıdır.
Cerrahi: Büyük veya ilerleyici eğriliklerde enstrümantasyonla posterior spinal füzyon; küçük çocuklarda büyümeye uygun teknikler. Eşik değerler farklıdır; çoğu yaklaşık 45–50 derecelik büyük eğrilikler civarındadır.

Komplikasyonlar

Eğriliğin ilerlemesi ve gövde deformitesi
Büyük torakal eğriliklerde restriktif akciğer hastalığı
Erişkinlikte sırt ağrısı
Psikososyal etkiler ve beden imajı
Cerrahi komplikasyonlar: nörolojik hasar, enfeksiyon, psödoartroz

Prognoz

Küçük eğriliklerin çoğu ilerlemez. İlerleme riski eğriliğin büyüklüğüne ve kalan büyümeye bağlıdır. İskelet olgunluğundan sonra büyük eğrilikler erişkin yaşam boyunca yavaşça ilerlemeye devam edebilir.

Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

Skolyozu tanımlamak için kullanılan en düşük Cobb açısı nedir?

Ayakta çekilen grafide 10 derece, vertebral rotasyonla birlikte.

Adams öne eğilme testi neyi saptar?

Vertebral rotasyonun yol açtığı kaburga veya lomber kamburu; skolyozun klasik tarama bulgusudur.

Adölesan idiyopatik skolyozda en sık eğrilik örüntüsü nedir?

Sağ torakal eğrilik. Sol torakal eğrilik atipiktir ve altta yatan bir nedeni araştırmak için MR gerektirir.

Adölesan idiyopatik skolyozda korsenin amacı nedir?

Hasta büyümeye devam ederken orta dereceli bir eğriliğin ilerlemesini durdurmak veya yavaşlatmak; eğriliği düzeltmez.

Adölesan idiyopatik skolyozun ilerlemesini hangi etkenler öngörür?

Daha büyük eğrilik ve daha fazla kalan büyüme: küçük yaş, düşük Risser evresi, menarş öncesi dönem ve kadın cinsiyet.

İlgili hastalıklar

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

Kaynaklar: Adolescent Idiopathic Scoliosis (StatPearls (NCBI Bookshelf), 2023).

← Tüm hastalıklar

Bir hata mı buldunuz?Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek.Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.

Durgical 3D modelinde vurgulanmış T7 omuru