Supraventriküler taşikardi (AVNRT, AVRT)

Supraventriküler taşikardi, ventriküllerin üzerinden başlayan ani, hızlı ve düzenli bir kalp atımıdır. Genellikle tehlikeli değildir ve tedavi edilebilir.

Güncellendi 1 Kas 2026

Nedir

AV düğümü veya onun üzerindeki dokuyu kullanan, paroksismal, düzenli, dar kompleksli taşikardiler grubudur. Başlıca iki reentran tip AV nodal reentran taşikardi (AVNRT) ve aksesuar yol üzerinden AV reentran taşikardidir (AVRT).

3B'de görün

Kimleri etkiler

Genç ve başka açıdan sağlıklı kişilerde sık görülen bir aritmidir. AVNRT en sık tiptir ve kadınlarda daha yaygındır; AVRT daha genç kişilerde daha sıktır ve Wolff-Parkinson-White sendromundaki tipik mekanizmadır.

Nedenler

AVNRT: AV düğümü içinde veya yakınında ikili yollar (hızlı ve yavaş)
AVRT: atriyum ile ventrikülü bağlayan aksesuar yol (sinüs ritminde ileri yönde iletiyorsa Wolff-Parkinson-White)
Tetikleyiciler: erken atımlar, kafein, alkol, uyarıcılar, stres, hipertiroidi

Risk faktörleri

Kadın cinsiyet (AVNRT)
EKG'de preeksitasyon (aksesuar yol)
Uyarıcılar, uykusuzluk ve hipertiroidi
Ebstein anomalisi gibi konjenital kalp hastalıkları (AVRT)

Patofizyoloji

Erken bir atım yollardan birini refrakter bulur ve diğerinden aşağı iner, sonra ilk yoldan geri döner ve kendi kendini sürdüren bir reentri devresi oluşturur. AVNRT'de devre AV düğümü çevresindedir; AVRT'de bir yönde düğümü, diğer yönde aksesuar yolu kullanır. AV düğümü her iki devrenin de parçası olduğundan, AV nodal iletimi yavaşlatmak (vagal manevralar, adenozin) genellikle taşikardiyi sonlandırır.

Sınıflandırma

AV nodal reentran taşikardi (AVNRT), en sık olanı
AV reentran taşikardi (AVRT): ortodromik (dar QRS) veya antidromik (geniş QRS)
Fokal atriyal taşikardi (daha az sık)

Belirti ve bulgular

Ani başlayan ve aniden sona eren hızlı çarpıntı
Boyunda vurma hissi
Baş dönmesi, dispne veya göğüste rahatsızlık
Atak sonrası poliüri
Senkop (seyrek)

Tanı

Klinik: Sıklıkla genç bir kişide ani başlangıçlı düzenli taşikardi; stabilite kontrol edilir ve vagal manevraların atağı sonlandırabileceği akılda tutulur.
Tetkikler: Atak sırasında 12 derivasyonlu EKG: düzenli dar QRS, genellikle dakikada 150–250, P dalgaları gizli ya da QRS'nin hemen arkasında. Preeksitasyon (kısa PR, delta dalgası) için sinüs ritminde bazal EKG. Tiroid fonksiyonu ve elektrolitler; seyrek ataklar için Holter veya olay kaydedici; ablasyon öncesi elektrofizyolojik çalışma.
Görüntüleme: Yapısal kalp hastalığını dışlamak için ekokardiyografi.

Ayırıcı tanı

Sinüs taşikardisi
2:1 iletimli atriyal flutter
Atriyal fibrilasyon (düzensiz)
QRS geniş olduğunda ventriküler taşikardi
Panik atak

Tedavinin amacı

Atağı güvenli biçimde sonlandırmak, sık veya rahatsız edici olduğunda nüksleri önlemek ve ani ölüm riski taşıyan aksesuar yolları belirlemek.

Tedavi

Akut dönem: Stabil hasta: önce vagal manevralar (modifiye Valsalva, güvenli olduğunda karotis sinüs masajı).
Akut dönem: Vagal manevralar başarısız olursa: sürekli EKG kaydı eşliğinde hızlı intravenöz adenozin; ardından intravenöz non-dihidropiridin kalsiyum kanal blokerleri veya beta blokerler.
Akut dönem: Unstabil hasta: senkronize elektriksel kardiyoversiyon.
Akut dönem: Preeksite atriyal fibrilasyon: AV nodal blokerlerden (adenozin, kalsiyum kanal blokerleri, beta blokerler, digoksin) kaçınılır; prokainamid veya kardiyoversiyon kullanılır.
Girişim: Yavaş yolun veya aksesuar yolun kateter ablasyonu hastaların çoğunda küratiftir ve tekrarlayan SVT ile semptomatik Wolff-Parkinson-White'ta birinci basamaktır.
Medikal: Ablasyon tercih edilmediğinde uzun süreli beta blokerler veya kalsiyum kanal blokerleri.

Komplikasyonlar

Senkop ve yaralanma
Ataklar uzun süreli veya kesintisiz olduğunda taşikardiye bağlı kardiyomiyopati
Wolff-Parkinson-White'ta preeksite atriyal fibrilasyona bağlı ani ölüm (nadir)
Tekrarlayan ataklara bağlı yaşam kalitesinde azalma

Prognoz

Genellikle mükemmeldir. Hastaların çoğunun kalbi yapısal olarak normaldir ve kateter ablasyonu AVNRT ile AVRT'yi büyük çoğunlukta tedavi eder.

Korunma

Kişisel tetikleyicilerden kaçınma (uyarıcılar, aşırı kafein veya alkol)
Yüksek riskli aksesuar yolların ablasyonu

Kendinizi sınayın

Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.

Paroksismal supraventriküler taşikardinin en sık tipi hangisidir?

AV nodal reentran taşikardi (AVNRT).

SVT'li hemodinamik olarak stabil bir hastada ilk adım nedir?

Modifiye Valsalva manevrası gibi vagal manevralar.

Vagal manevralar başarısız olursa hangi ilaç ve nasıl verilir?

Adenozin, hızlı intravenöz bolus ve ardından serum fizyolojik yıkamasıyla, sürekli EKG kaydı eşliğinde.

Sinüs ritminde Wolff-Parkinson-White preeksitasyonunun EKG özellikleri nelerdir?

Kısa PR aralığı, delta dalgası (QRS'nin yavaş yükselen başlangıcı) ve genişlemiş QRS.

Preeksite atriyal fibrilasyonda hangi ilaçlardan kaçınılır?

AV nodal blokerler (adenozin, kalsiyum kanal blokerleri, beta blokerler, digoksin), çünkü aksesuar yol üzerinden iletimi hızlandırabilirler.

Bu hastalıkta kullanılan ilaçlar

İlgili hastalıklar

Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.

Kaynaklar: Paroxysmal supraventricular tachycardia (PSVT): MedlinePlus Medical Encyclopedia (MedlinePlus, US National Library of Medicine, 2026).

← Tüm hastalıklar

Bir hata mı buldunuz?Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek.Hata bildir

Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.