Rotator manşet yırtığı !
Rotator manşet yırtığı, bir omuz tendonunun (çoğunlukla supraspinatus) kısmi veya tam yırtığıdır; kolu kaldırırken ağrı ve güçsüzlük yapar.
Güncellendi 2026-10-29
İlgili yapılar
Ne olduğunu görmek ve 3D açmak için birine dokunun.
- Supraspinatus kası (m. supraspinatus)
- İnfraspinatus kası (m. infraspinatus)
- Subskapularis kası (m. subscapularis)
- Teres minör kası (m. teres minor)
- Subakromiyal bursa
- Korakoakromiyal bağ (lig. coracoacromiale)
- Humerus (pazu kemiği)
- Skapula (kürek kemiği)
- Biseps (uzun baş) (m. biceps brachii, caput longum)
- Supraskapular sinir (n. suprascapularis)
Nedir
Bir veya daha fazla rotator manşet tendonunun, çoğunlukla supraspinatusun, kısmi veya tam kat yırtığıdır. Özellikle kolu kaldırırken omuz ağrısı ve güçsüzlüğe yol açar.
Kimleri etkiler
Yaşla birlikte sıklığı artar; yaşlı erişkinlerdeki yırtıkların çoğu dejeneratiftir ve bir kısmı belirti vermez. Akut yırtıklar gençlerde travma veya spor sonrası görülür.
Nedenler
- Yaşa bağlı dejeneratif tendon aşınması
- Akut travma: kol üzerine düşme veya omuz çıkığı
- Tekrarlayıcı baş üstü aktivite
- Tendon hasarına katkıda bulunan subakromiyal sıkışma
Risk faktörleri
- Yaklaşık 40–50 yaş üstü
- Baş üstü işler veya sporlar
- Sigara kullanımı
- Diyabet ve hiperkolesterolemi
- Önceki kortikosteroid enjeksiyonları
- Aile öyküsü
Patofizyoloji
Deltoid kolu kaldırırken manşet tendonları humerus başını glenoid içinde stabilize eder. Yaşla birlikte supraspinatus yapışma yeri yakınındaki kanlanma azalır ve tendon dejenere olur; bu nedenle olağan yükler veya hafif travmayla yırtılabilir. Büyük bir yırtık humerus başının yukarı kaymasına izin verir; uzun süreli yırtıklar kas atrofisi, yağlı infiltrasyon ve retraksiyona yol açar.
Sınıflandırma
- Kısmi kat (bursal yüz, eklem yüzü veya intratendinöz) veya tam kat
- Akut travmatik veya kronik dejeneratif
- Boyutuna ve tutulan tendon sayısına göre (küçükten masife; sistemler farklılık gösterir)
Belirti ve bulgular
- Omuzun lateralinde, sıklıkla deltoid bölgesine yayılan ağrı
- Özellikle etkilenen tarafa yatınca gece ağrısı
- Abdüksiyonda ağrılı ark
- Kolu kaldırırken veya döndürürken güçsüzlük
- Pasif hareket görece korunmuşken aktif hareket kaybı
Tanı
- Klinik
- Ağrılı ark. Supraspinatus: boş kutu (Jobe) testi ve kol düşme belirtisi. İnfraspinatus/teres minör: zayıf dış rotasyon, dış rotasyon gecikme belirtisi. Subskapularis: lift-off ve karın basma (belly-press) testleri.
- Tetkikler
- Enfeksiyon veya inflamatuvar artrit düşünülmedikçe laboratuvar testleri gerekmez.
- Görüntüleme
- Yüksek yerleşimli humerus başı, artrit veya kırık için röntgen. Ultrason veya MR yırtığı, boyutunu ve kas kalitesini gösterir; bazı kısmi yırtıklarda MR artrografi.
Ayırıcı tanı
- Subakromiyal sıkışma veya bursit
- Donuk omuz (adeziv kapsülit)
- Glenohumeral veya akromiyoklaviküler osteoartrit
- Kalsifik tendinit
- Servikal radikülopati (C5)
- Supraskapular sinir sıkışması
Tedavinin amacı
Ağrıyı gidermek, gücü ve işlevi geri kazandırmak ve uygun hastalarda kas dejenere olmadan tendonu onarmak.
Tedavi
- Konservatif
- Aktivite düzenlemesi ve kısa bir göreceli dinlenme dönemi; dejeneratif yırtıkların çoğu ameliyatsız yönetilir.
- Medikal
- Analjezikler ve NSAİİ'ler; seçilmiş hastalarda subakromiyal kortikosteroid enjeksiyonu ağrıya yardımcı olabilir.
- Rehabilitasyon
- Kalan manşet ve skapular kasları güçlendirmek ve hareket açıklığını geri kazandırmak için fizik tedavi.
- Cerrahi
- Akut travmatik yırtıklarda ve aktif hastalardaki semptomatik yırtıklarda artroskopik veya açık tendon onarımı; onarılamayan masif yırtıklarda seçenekler tendon transferi veya ters omuz artroplastisidir.
Komplikasyonlar
- Yırtığın ilerlemesi ve kas atrofisi
- Onarım sonrası yeniden yırtılma
- Omuz sertliği
- Manşet yırtığı artropatisi
Prognoz
Birçok hasta fizik tedaviyle düzelir. Onarım çoğu olguda iyi sonuç verir; ancak yaşlı hastalarda, büyük yırtıklarda ve kasta yağlı infiltrasyon olan yırtıklarda iyileşme daha az güvenilirdir.
Korunma
- Baş üstü sporcular ve çalışanlar için skapular ve rotator manşet güçlendirmesi
- Sigaradan kaçınmak
Kendinizi sınayın
Cevabı düşünün, sonra görmek için soruya dokunun.
En sık hangi rotator manşet tendonu yırtılır?
Supraspinatus; genellikle humerusun tuberculum majusundaki yapışma yerinin yakınında.
Dört rotator manşet kası hangileridir?
Supraspinatus, infraspinatus, teres minör ve subskapularis (SITS, İngilizce akrostiş).
Rotator manşet yırtığında kol düşme testi neyi gösterir?
Hasta kolunu yaklaşık 90° abdüksiyondan yavaşça indiremez; kol düşer ve bu büyük bir supraspinatus yırtığını düşündürür.
Kol skapular düzlemdeyken ve başparmak aşağıyı gösterirken supraspinatusu hangi test değerlendirir?
Boş kutu (Jobe) testi: aşağı yönlü basınca karşı ağrı veya güçsüzlük supraspinatus tutulumunu düşündürür.
Rotator manşet yırtığını hangi görüntüleme yöntemleri gösterir?
Ultrason veya MR; düz röntgen yalnızca yüksek yerleşimli humerus başı gibi dolaylı bulguları gösterir.
İlgili hastalıklar
- Subakromiyal sıkışma sendromu
- Donuk omuz (adeziv kapsülit)
- Omuz çıkığı
- Servikal radikülopati
- Proksimal humerus kırığı
- Brakiyal pleksus yaralanması
- Akromiyoklaviküler eklem ayrılması
- Biseps tendonu rüptürü
Eğitim amaçlı bilgidir, tıbbi tavsiye değildir. Herhangi bir belirtide bir sağlık profesyoneline başvurun.
Kaynaklar: Rotator Cuff Injury (StatPearls (NCBI Bookshelf), 2023).
Bir hata mı buldunuz?Topluluk için sürekli geliştiriyoruz. Neyin yanlış olduğunu bize yazın, ekibimiz inceleyecek.Hata bildir
Temsili modeldir, yalnızca eğitim amaçlıdır.
